• </* Theme Name: Twenty Ten Theme URI: http://wordpress.org/ Description: The 2010 theme for WordPress is stylish, customizable, simple, and readable -- make it yours with a custom menu, header image, and background. Twenty Ten supports six widgetized areas (two in the sidebar, four in the footer) and featured images (thumbnails for gallery posts and custom header images for posts and pages). It includes stylesheets for print and the admin Visual Editor, special styles for posts in the "Asides" and "Gallery" categories, and has an optional one-column page template that removes the sidebar. Author: the WordPress team Version: 1.3 License: GNU General Public License License URI: license.txt Tags: black, blue, white, two-columns, fixed-width, custom-header, custom-background, threaded-comments, sticky-post, translation-ready, microformats, rtl-language-support, editor-style, custom-menu */ /* =Reset default browser CSS. Based on work by Eric Meyer: http://meyerweb.com/eric/tools/css/reset/index.html -------------------------------------------------------------- */ html, body, div, span, applet, object, iframe, h1, h2, h3, h4, h5, h6, p, blockquote, pre, a, abbr, acronym, address, big, cite, code, del, dfn, em, font, img, ins, kbd, q, s, samp, small, strike, strong, sub, sup, tt, var, b, u, i, center, dl, dt, dd, ol, ul, li, fieldset, form, label, legend, table, caption, tbody, tfoot, thead, tr, th, td { background: transparent; border: 0; margin: 0; padding: 0; vertical-align: baseline; } body { line-height: 1; } h1, h2, h3, h4, h5, h6 { clear: both; font-weight: normal; } ol, ul { list-style: none; } blockquote { quotes: none; } blockquote:before, blockquote:after { content: ''; content: none; } del { text-decoration: line-through; } /* tables still need 'cellspacing="0"' in the markup */ table { border-collapse: collapse; border-spacing: 0; } a img { border: none; } /* =Layout -------------------------------------------------------------- */ /* LAYOUT: Two columns DESCRIPTION: Two-column fixed layout with one sidebar right of content */ #container { float: left; margin: 0 -240px 0 0; width: 100%; } #content { margin: 0 280px 0 20px; } #primary, #secondary { float: right; overflow: hidden; width: 220px; } #secondary { clear: right; } #footer { clear: both; width: 100%; } /* LAYOUT: One column, no sidebar DESCRIPTION: One centered column with no sidebar */ .one-column #content { margin: 0 auto; width: 640px; } /* LAYOUT: Full width, no sidebar DESCRIPTION: Full width content with no sidebar; used for attachment pages */ .single-attachment #content { margin: 0 auto; width: 900px; } /* =Fonts -------------------------------------------------------------- */ body, input, textarea, .page-title span, .pingback a.url { font-family: MB Khursheed, Georgia, "Bitstream Charter", serif; } h3#comments-title, h3#reply-title, #access .menu, #access div.menu ul, #cancel-comment-reply-link, .form-allowed-tags, #site-info, #site-title, #wp-calendar, .comment-meta, .comment-body tr th, .comment-body thead th, .entry-content label, .entry-content tr th, .entry-content thead th, .entry-meta, .entry-title, .entry-utility, #respond label, .navigation, .page-title, .pingback p, .reply, .widget-title, .wp-caption-text { font-family: MB Khursheed, "Helvetica Neue", Arial, Helvetica, "Nimbus Sans L", sans-serif; } input[type=submit] { font-family: MB Khursheed, "Helvetica Neue", Arial, Helvetica, "Nimbus Sans L", sans-serif; } pre { font-family: MB Khursheed, "Courier 10 Pitch", Courier, monospace; } code { font-family: MB Khursheed, Monaco, Consolas, "Andale Mono", "DejaVu Sans Mono", monospace; } /* =Structure -------------------------------------------------------------- */ /* The main theme structure */ #access .menu-header, div.menu, #colophon, #branding, #main, #wrapper { margin: 0 auto; width: 940px; } #wrapper { background: #fff; margin-top: 20px; padding: 0 20px; } /* Structure the footer area */ #footer-widget-area { overflow: hidden; } #footer-widget-area .widget-area { float: left; margin-right: 20px; width: 220px; } #footer-widget-area #fourth { margin-right: 0; } #site-info { float: left; font-size: 14px; font-weight: bold; width: 700px; } #site-generator { float: right; width: 220px; } /* =Global Elements -------------------------------------------------------------- */ /* Main global 'theme' and typographic styles */ body { background: #f1f1f1; } body, input, textarea { color: #666; font-size: 12px; line-height: 18px; } hr { background-color: #e7e7e7; border: 0; clear: both; height: 1px; margin-bottom: 18px; } /* Text elements */ p { margin-bottom: 18px; text-align:justify; } ul { list-style: square; margin: 0 0 18px 1.5em; } ol { list-style: decimal; margin: 0 0 18px 1.5em; } ol ol { list-style: upper-alpha; } ol ol ol { list-style: lower-roman; } ol ol ol ol { list-style: lower-alpha; } ul ul, ol ol, ul ol, ol ul { margin-bottom: 0; } dl { margin: 0 0 24px 0; } dt { font-weight: bold; } dd { margin-bottom: 18px; } strong { font-weight: bold; } cite, em, i { font-style: italic; } big { font-size: 131.25%; } ins { background: #ffc; text-decoration: none; } blockquote { font-style: italic; padding: 0 3em; } blockquote cite, blockquote em, blockquote i { font-style: normal; } pre { background: #f7f7f7; color: #222; line-height: 18px; margin-bottom: 18px; overflow: auto; padding: 1.5em; } abbr, acronym { border-bottom: 1px dotted #666; cursor: help; } sup, sub { height: 0; line-height: 1; position: relative; vertical-align: baseline; } sup { bottom: 1ex; } sub { top: .5ex; } input[type="text"], textarea { background: #f9f9f9; border: 1px solid #ccc; box-shadow: inset 1px 1px 1px rgba(0,0,0,0.1); -moz-box-shadow: inset 1px 1px 1px rgba(0,0,0,0.1); -webkit-box-shadow: inset 1px 1px 1px rgba(0,0,0,0.1); padding: 2px; } a:link { color: #0066cc; } a:visited { color: #743399; } a:active, a:hover { color: #ff4b33; } /* Text meant only for screen readers */ .screen-reader-text { position: absolute; left: -9000px; } /* =Header -------------------------------------------------------------- */ #header { padding: 30px 0 0 0; } #site-title { float: left; font-size: 30px; line-height: 36px; margin: 0 0 18px 0; width: 700px; } #site-title a { color: #000; font-weight: bold; text-decoration: none; } #site-description { clear: right; float: right; font-style: italic; margin: 15px 0 18px 0; width: 220px; } /* This is the custom header image */ #branding img { border-top: 4px solid #000; border-bottom: 1px solid #000; display: block; float: left; } /* =Menu -------------------------------------------------------------- */ #access { background: #000; display: block; float: left; margin: 0 auto; width: 940px; } #access .menu-header, div.menu { font-size: 13px; margin-left: 12px; width: 928px; } #access .menu-header ul, div.menu ul { list-style: none; margin: 0; } #access .menu-header li, div.menu li { float: left; position: relative; } #access a { color: #aaa; display: block; line-height: 38px; padding: 0 10px; text-decoration: none; } #access ul ul { box-shadow: 0px 3px 3px rgba(0,0,0,0.2); -moz-box-shadow: 0px 3px 3px rgba(0,0,0,0.2); -webkit-box-shadow: 0px 3px 3px rgba(0,0,0,0.2); display: none; position: absolute; top: 38px; left: 0; float: left; width: 180px; z-index: 99999; } #access ul ul li { min-width: 180px; } #access ul ul ul { left: 100%; top: 0; } #access ul ul a { background: #333; line-height: 1em; padding: 10px; width: 160px; height: auto; } #access li:hover > a, #access ul ul :hover > a { background: #333; color: #fff; } #access ul li:hover > ul { display: block; } #access ul li.current_page_item > a, #access ul li.current-menu-ancestor > a, #access ul li.current-menu-item > a, #access ul li.current-menu-parent > a { color: #fff; } * html #access ul li.current_page_item a, * html #access ul li.current-menu-ancestor a, * html #access ul li.current-menu-item a, * html #access ul li.current-menu-parent a, * html #access ul li a:hover { color: #fff; } /* =Content -------------------------------------------------------------- */ #main { clear: both; overflow: hidden; padding: 40px 0 0 0; } #content { margin-bottom: 36px; } #content, #content input, #content textarea { color: #333; font-size: 16px; line-height: 24px; } #content p, #content ul, #content ol, #content dd, #content pre, #content hr { margin-bottom: 24px; } #content ul ul, #content ol ol, #content ul ol, #content ol ul { margin-bottom: 0; } #content pre, #content kbd, #content tt, #content var { font-size: 15px; line-height: 21px; } #content code { font-size: 13px; } #content dt, #content th { color: #000; } #content h1, #content h2, #content h3, #content h4, #content h5, #content h6 { color: #000; line-height: 1.5em; margin: 0 0 20px 0; } #content table { border: 1px solid #e7e7e7; margin: 0 -1px 24px 0; text-align: left; width: 100%; } #content tr th, #content thead th { color: #888; font-size: 12px; font-weight: bold; line-height: 18px; padding: 9px 24px; } #content tr td { border-top: 1px solid #e7e7e7; padding: 6px 24px; } #content tr.odd td { background: #f2f7fc; } .hentry { margin: 0 0 48px 0; } .home .sticky { background: #f2f7fc; border-top: 4px solid #000; margin-left: -20px; margin-right: -20px; padding: 18px 20px; } .single .hentry { margin: 0 0 36px 0; } .page-title { color: #000; font-size: 14px; font-weight: bold; margin: 0 0 36px 0; } .page-title span { color: #333; font-size: 16px; font-style: italic; font-weight: normal; } .page-title a:link, .page-title a:visited { color: #888; text-decoration: none; } .page-title a:active, .page-title a:hover { color: #ff4b33; } #content .entry-title { color: #000; font-size: 21px; font-weight: bold; line-height: 1.3em; margin-bottom: 0; } .entry-title a:link, .entry-title a:visited { color: #000; text-decoration: none; } .entry-title a:active, .entry-title a:hover { color: #ff4b33; } .entry-meta { color: #888; font-size: 12px; } .entry-meta abbr, .entry-utility abbr { border: none; } .entry-meta abbr:hover, .entry-utility abbr:hover { border-bottom: 1px dotted #666; } .entry-content, .entry-summary { clear: both; padding: 12px 0 0 0; } #content .entry-summary p:last-child { margin-bottom: 12px; } .entry-content fieldset { border: 1px solid #e7e7e7; margin: 0 0 24px 0; padding: 24px; } .entry-content fieldset legend { background: #fff; color: #000; font-weight: bold; padding: 0 24px; } .entry-content input { margin: 0 0 24px 0; } .entry-content input.file, .entry-content input.button { margin-right: 24px; } .entry-content label { color: #888; font-size: 12px; } .entry-content select { margin: 0 0 24px 0; } .entry-content sup, .entry-content sub { font-size: 10px; } .entry-content blockquote.left { float: left; margin-left: 0; margin-right: 24px; text-align: right; width: 33%; } .entry-content blockquote.right { float: right; margin-left: 24px; margin-right: 0; text-align: left; width: 33%; } .page-link { clear: both; color: #000; font-weight: bold; margin: 0 0 22px 0; word-spacing: 0.5em; } .page-link a:link, .page-link a:visited { background: #f1f1f1; color: #333; font-weight: normal; padding: 0.5em 0.75em; text-decoration: none; } .home .sticky .page-link a { background: #d9e8f7; } .page-link a:active, .page-link a:hover { color: #ff4b33; } body.page .edit-link { clear: both; display: block; } #entry-author-info { background: #f2f7fc; border-top: 4px solid #000; clear: both; font-size: 14px; line-height: 20px; margin: 24px 0; overflow: hidden; padding: 18px 20px; } #entry-author-info #author-avatar { background: #fff; border: 1px solid #e7e7e7; float: left; height: 60px; margin: 0 -104px 0 0; padding: 11px; } #entry-author-info #author-description { float: left; margin: 0 0 0 104px; } #entry-author-info h2 { color: #000; font-size: 100%; font-weight: bold; margin-bottom: 0; } .entry-utility { clear: both; color: #888; font-size: 12px; line-height: 18px; } .entry-meta a, .entry-utility a { color: #888; } .entry-meta a:hover, .entry-utility a:hover { color: #ff4b33; } #content .video-player { padding: 0; } /* =Asides -------------------------------------------------------------- */ .home #content .format-aside p, .home #content .category-asides p { font-size: 14px; line-height: 20px; margin-bottom: 10px; margin-top: 0; } .home .hentry.format-aside, .home .hentry.category-asides { padding: 0; } .home #content .format-aside .entry-content, .home #content .category-asides .entry-content { padding-top: 0; } /* =Gallery listing -------------------------------------------------------------- */ .format-gallery .size-thumbnail img, .category-gallery .size-thumbnail img { border: 10px solid #f1f1f1; margin-bottom: 0; } .format-gallery .gallery-thumb, .category-gallery .gallery-thumb { float: left; margin-right: 20px; margin-top: -4px; } .home #content .format-gallery .entry-utility, .home #content .category-gallery .entry-utility { padding-top: 4px; } /* =Attachment pages -------------------------------------------------------------- */ .attachment .entry-content .entry-caption { font-size: 140%; margin-top: 24px; } .attachment .entry-content .nav-previous a:before { content: '\21900a0'; } .attachment .entry-content .nav-next a:after { content: '0a0\2192'; } /* =Images -------------------------------------------------------------- */ /* Resize images to fit the main content area. - Applies only to images uploaded via WordPress by targeting size-* classes. - Other images will be left alone. Use "size-auto" class to apply to other images. */ img.size-auto, img.size-full, img.size-large, img.size-medium, .attachment img { max-width: 100%; /* When images are too wide for containing element, force them to fit. */ height: auto; /* Override height to match resized width for correct aspect ratio. */ } .alignleft, img.alignleft { display: inline; float: left; margin-right: 24px; margin-top: 4px; } .alignright, img.alignright { display: inline; float: right; margin-left: 24px; margin-top: 4px; } .aligncenter, img.aligncenter { clear: both; display: block; margin-left: auto; margin-right: auto; } img.alignleft, img.alignright, img.aligncenter { margin-bottom: 12px; } .wp-caption { background: #f1f1f1; line-height: 18px; margin-bottom: 20px; max-width: 632px !important; /* prevent too-wide images from breaking layout */ padding: 4px; text-align: center; } .wp-caption img { margin: 5px 5px 0; } .wp-caption p.wp-caption-text { color: #888; font-size: 12px; margin: 5px; } .wp-smiley { margin: 0; } .gallery { margin: 0 auto 18px; } .gallery .gallery-item { float: left; margin-top: 0; text-align: center; width: 33%; } .gallery-columns-2 .gallery-item { width: 50%; } .gallery-columns-4 .gallery-item { width: 25%; } .gallery img { border: 2px solid #cfcfcf; } .gallery-columns-2 .attachment-medium { max-width: 92%; height: auto; } .gallery-columns-4 .attachment-thumbnail { max-width: 84%; height: auto; } .gallery .gallery-caption { color: #888; font-size: 12px; margin: 0 0 12px; } .gallery dl { margin: 0; } .gallery img { border: 10px solid #f1f1f1; } .gallery br+br { display: none; } #content .attachment img {/* single attachment images should be centered */ display: block; margin: 0 auto; } /* =Navigation -------------------------------------------------------------- */ .navigation { color: #888; font-size: 12px; line-height: 18px; overflow: hidden; } .navigation a:link, .navigation a:visited { color: #888; text-decoration: none; } .navigation a:active, .navigation a:hover { color: #ff4b33; } .nav-previous { float: left; width: 50%; } .nav-next { float: right; text-align: right; width: 50%; } #nav-above { margin: 0 0 18px 0; } #nav-above { display: none; } .paged #nav-above, .single #nav-above { display: block; } #nav-below { margin: -18px 0 0 0; } /* =Comments -------------------------------------------------------------- */ #comments { clear: both; } #comments .navigation { padding: 0 0 18px 0; } h3#comments-title, h3#reply-title { color: #000; font-size: 20px; font-weight: bold; margin-bottom: 0; } h3#comments-title { padding: 24px 0; } .commentlist { list-style: none; margin: 0; } .commentlist li.comment { border-bottom: 1px solid #e7e7e7; line-height: 24px; margin: 0 0 24px 0; padding: 0 0 0 56px; position: relative; } .commentlist li:last-child { border-bottom: none; margin-bottom: 0; } #comments .comment-body ul, #comments .comment-body ol { margin-bottom: 18px; } #comments .comment-body p:last-child { margin-bottom: 6px; } #comments .comment-body blockquote p:last-child { margin-bottom: 24px; } .commentlist ol { list-style: decimal; } .commentlist .avatar { position: absolute; top: 4px; left: 0; } .comment-author { } .comment-author cite { color: #000; font-style: normal; font-weight: bold; } .comment-author .says { font-style: italic; } .comment-meta { font-size: 12px; margin: 0 0 18px 0; } .comment-meta a:link, .comment-meta a:visited { color: #888; text-decoration: none; } .comment-meta a:active, .comment-meta a:hover { color: #ff4b33; } .commentlist .even { } .commentlist .bypostauthor { } .reply { font-size: 12px; padding: 0 0 24px 0; } .reply a, a.comment-edit-link { color: #888; } .reply a:hover, a.comment-edit-link:hover { color: #ff4b33; } .commentlist .children { list-style: none; margin: 0; } .commentlist .children li { border: none; margin: 0; } .nopassword, .nocomments { display: none; } #comments .pingback { border-bottom: 1px solid #e7e7e7; margin-bottom: 18px; padding-bottom: 18px; } .commentlist li.comment+li.pingback { margin-top: -6px; } #comments .pingback p { color: #888; display: block; font-size: 12px; line-height: 18px; margin: 0; } #comments .pingback .url { font-size: 13px; font-style: italic; } /* Comments form */ input[type=submit] { color: #333; } #respond { border-top: 1px solid #e7e7e7; margin: 24px 0; overflow: hidden; position: relative; } #respond p { margin: 0; } #respond .comment-notes { margin-bottom: 1em; } .form-allowed-tags { line-height: 1em; } .children #respond { margin: 0 48px 0 0; } h3#reply-title { margin: 18px 0; } #comments-list #respond { margin: 0 0 18px 0; } #comments-list ul #respond { margin: 0; } #cancel-comment-reply-link { font-size: 12px; font-weight: normal; line-height: 18px; } #respond .required { color: #ff4b33; font-weight: bold; } #respond label { color: #888; font-size: 12px; } #respond input { margin: 0 0 9px; width: 98%; } #respond textarea { width: 98%; } #respond .form-allowed-tags { color: #888; font-size: 12px; line-height: 18px; } #respond .form-allowed-tags code { font-size: 11px; } #respond .form-submit { margin: 12px 0; } #respond .form-submit input { font-size: 14px; width: auto; } /* =Widget Areas -------------------------------------------------------------- */ .widget-area ul { list-style: none; margin-left: 0; } .widget-area ul ul { list-style: square; margin-left: 1.3em; } .widget-area select { max-width: 100%; } .widget_search #s {/* This keeps the search inputs in line */ width: 60%; } .widget_search label { display: none; } .widget-container { margin: 0 0 18px 0; } .widget-title { color: #222; font-weight: bold; } .widget-area a:link, .widget-area a:visited { text-decoration: none; } .widget-area a:active, .widget-area a:hover { text-decoration: underline; } .widget-area .entry-meta { font-size: 11px; } #wp_tag_cloud div { line-height: 1.6em; } #wp-calendar { width: 100%; } #wp-calendar caption { color: #222; font-size: 14px; font-weight: bold; padding-bottom: 4px; text-align: left; } #wp-calendar thead { font-size: 11px; } #wp-calendar thead th { } #wp-calendar tbody { color: #aaa; } #wp-calendar tbody td { background: #f5f5f5; border: 1px solid #fff; padding: 3px 0 2px; text-align: center; } #wp-calendar tbody .pad { background: none; } #wp-calendar tfoot #next { text-align: right; } .widget_rss a.rsswidget { color: #000; } .widget_rss a.rsswidget:hover { color: #ff4b33; } .widget_rss .widget-title img { width: 11px; height: 11px; } /* Main sidebars */ #main .widget-area ul { margin-left: 0; padding: 0 20px 0 0; } #main .widget-area ul ul { border: none; margin-left: 1.3em; padding: 0; } #primary { } #secondary { } /* Footer widget areas */ #footer-widget-area { } /* =Footer -------------------------------------------------------------- */ #footer { margin-bottom: 20px; } #colophon { border-top: 4px solid #000; margin-top: -4px; overflow: hidden; padding: 18px 0; } #site-info { font-weight: bold; } #site-info a { color: #000; text-decoration: none; } #site-generator { font-style: italic; position: relative; } #site-generator a { background: url(images/wordpress.png) center left no-repeat; color: #666; display: inline-block; line-height: 16px; padding-left: 20px; text-decoration: none; } #site-generator a:hover { text-decoration: underline; } img#wpstats { display: block; margin: 0 auto 10px; } /* =Mobile Safari ( iPad, iPhone and iPod Touch ) -------------------------------------------------------------- */ pre { -webkit-text-size-adjust: 140%; } code { -webkit-text-size-adjust: 160%; } #access, .entry-meta, .entry-utility, .navigation, .widget-area { -webkit-text-size-adjust: 120%; } #site-description { -webkit-text-size-adjust: none; } /* =Print Style -------------------------------------------------------------- */ @media print { body { background: none !important; } #wrapper { clear: both !important; display: block !important; float: none !important; position: relative !important; } #header { border-bottom: 2pt solid #000; padding-bottom: 18pt; } #colophon { border-top: 2pt solid #000; } #site-title, #site-description { float: none; line-height: 1.4em; margin: 0; padding: 0; } #site-title { font-size: 13pt; } .entry-content { font-size: 14pt; line-height: 1.6em; } .entry-title { font-size: 21pt; } #access, #branding img, #respond, .comment-edit-link, .edit-link, .navigation, .page-link, .widget-area { display: none !important; } #container, #header, #footer { margin: 0; width: 100%; } #content, .one-column #content { margin: 24pt 0 0; width: 100%; } .wp-caption p { font-size: 11pt; } #site-info, #site-generator { float: none; width: auto; } #colophon { width: auto; } img#wpstats { display: none; } #site-generator a { margin: 0; padding: 0; } #entry-author-info { border: 1px solid #e7e7e7; } #main { display: inline; } .home .sticky { border: none; } } /* Theme Name: Twenty Ten */ /* RTL Basics */ body { direction:rtl; unicode-bidi:embed; } /* LAYOUT: Two-Column (Right) DESCRIPTION: Two-column fixed layout with one sidebar right of content */ #container { float: right; margin: 0 0 0 -240px; } #content { margin: 0 20px 36px 280px; } #primary, #secondary { float: left; } #secondary { clear: left; } /* =Fonts -------------------------------------------------------------- */ body, input, textarea, .page-title span, .pingback a.url, h3#comments-title, h3#reply-title, #access .menu, #access div.menu ul, #cancel-comment-reply-link, .form-allowed-tags, #site-info, #site-title, #wp-calendar, .comment-meta, .comment-body tr th, .comment-body thead th, .entry-content label, .entry-content tr th, .entry-content thead th, .entry-meta, .entry-title, .entry-utility, #respond label, .navigation, .page-title, .pingback p, .reply, .widget-title, input[type=submit] { font-family: MB Khursheed, Arial, Tahoma, sans-serif; } /* =Structure -------------------------------------------------------------- */ /* The main theme structure */ #footer-widget-area .widget-area { float: right; margin-left: 20px; margin-right: 0; } #footer-widget-area #fourth { margin-left: 0; } #site-info { float: right; } #site-generator { float: left; } /* =Global Elements -------------------------------------------------------------- */ /* Text elements */ ul, ol { margin: 0 1.5em 18px 0; } blockquote { font-style: normal; } /* Text meant only for screen readers */ .screen-reader-text { left: auto; text-indent:-9000px; overflow:hidden; } /* =Header -------------------------------------------------------------- */ #site-title { float: right; } #site-description { clear: left; float: left; font-style: normal; } #branding img { float: right; } /* =Menu -------------------------------------------------------------- */ #access { float:right; } #access .menu-header, div.menu { margin-right: 12px; margin-left: 0; } #access .menu-header li, div.menu li{ float:right; } #access ul ul { left:auto; right:0; float:right; } #access ul ul ul { left:auto; right:100%; } /* =Content -------------------------------------------------------------- */ #content table { text-align: right; margin: 0 0 24px -1px; } .page-title span { font-style:normal; } .entry-title, .entry-meta { clear: right; float: right; margin-left: 68px; margin-right: 0; } .entry-content input.file, .entry-content input.button { margin-left: 24px; margin-right:0; } .entry-content blockquote.left { float: right; margin-right: 0; margin-left: 24px; text-align: left; } .entry-content blockquote.right { float: left; margin-right: 24px; margin-left: 0; text-align: right; } #entry-author-info #author-avatar { float: right; margin: 0 0 0 -104px; } #entry-author-info #author-description { float: right; margin: 0 104px 0 0; } /* Gallery listing -------------------------------------------------------------- */ .category-gallery .gallery-thumb { float: right; margin-left:20px; margin-right:0; } /* Images -------------------------------------------------------------- */ #content .gallery .gallery-caption { margin-right: 0; } #content .gallery .gallery-item { float: right; } /* =Navigation -------------------------------------------------------------- */ .nav-previous { float: right; } .nav-next { float: left; text-align:left; } /* =Comments -------------------------------------------------------------- */ .commentlist li.comment { padding: 0 56px 0 0; } .commentlist .avatar { right: 0; left: auto; } .comment-author .says, #comments .pingback .url { font-style: normal; } /* Comments form */ .children #respond { margin: 0 0 0 48px; } /* =Widget Areas -------------------------------------------------------------- */ .widget-area ul { margin-right: 0; } .widget-area ul ul { margin-right: 1.3em; margin-left: 0; } #wp-calendar caption { text-align: right; } #wp-calendar tfoot #next { text-align: left; } /* Main sidebars */ #main .widget-area ul { margin-right: 0; padding: 0 0 0 20px; } #main .widget-area ul ul { margin-right: 1.3em; margin-left: 0; } /* =Footer -------------------------------------------------------------- */ #site-generator { font-style:normal; } #site-generator a { background-position: right center; padding-right: 20px; padding-left: 0; } .wordpress-hit-counter {direction:ltr;}
  • هڪ ڏينهن اسلاميه ڪاليج سکر جي اسٽاف روم ۾ ويٺي ويٺي سائين امير گل ڪٽوهر چيو ته اخبارن ۾ ڪالم ته ڏاڍا سٺا ٿا اچن پر ڪجھ عرصي کانپوءِ انهن جو نالو نشان نٿو ملي. پڇيومانس ته انٽرنيٽ تي به نٿا ملن . چيائين اتي به وڌ ۾ وڌ هفتي کان پراڻا نٿا ملن. بس اها ڳاله هئي هي بلاگ ٺاهڻ جي. _____ دعاگو : احمد علي مڱريو Website: ahmed.mangrio.com Email: ahmed@mangrio.com
  • صفحا

  • آرڪائوز

  • تازا ليک

  • تازا رايا

    Mohammad Khan Sial on وساريان نه وسرن (5) ڊي سي هاءِ…
    heman kumar on ڪاوش هائيڊ پارڪ
    jamila abbassi on سنڌي ٻولي قومي ٻولي ڇو نه؟ ليک…
    سنڌي ٻولي قومي ٻولي… on سنڌي ٻولي قومي ٻولي ڇو نه؟ ليک…
    Rehman Memon on تازي بجيٽ ۽ پسماندگي جي ڏانوڻن…
    Munwar ali on هر ڳالهه جي هڪڙي موسم آهي! ليک…
    ALLAHDINO BABBAR on ڏاکڻي پنجاب ۾ دهشتگردن خلاف ام…
    Dr Sameena Afghan on This blog is no more upda…
    Dr Sameena Afghan on تبديلي ئي آپشن هجڻ گهرجي! ليکڪ…
    Qasim Ali shah on سنڌ مان هندو آبادي جي لڏ پلاڻ…
    Sunita on ايف-آءِ-آر ڪٿي داخل ڪرائجي؟ لي…
    Abrar Ali Katpar on سال 1954 کان وٺي… ليکڪ :…
    Bilal jan on چڪر ڇاهي؟ ليکڪ : ڊاڪٽر ايوب…
    Bilal jan on چڪر ڇاهي؟ ليکڪ : ڊاڪٽر ايوب…
    muntazer soomro on سنڌ ۾ ايڏي پير پرستي ڇو…
  • بلاگ ڏٺو ويو

    • 13,189 دفعا

سائنس ڇا ٿي چوي! ٻولي به هڪ ارتقائي عمل آهي! ليکڪ : شيراز چانڊيو

جئين ته ٻن ذهنن جي پيغام پهچائڻ جو ذريعو رابطو

(Communication) هوندو آهي. رابطو ئي آهي جيڪو پيغامن جي ڏي وٺ جو واحد ذريعو آهي. بنا رابطي جي ڪو به جانور پنهنجي خيالن ۽ پيغامن کي هڪ ٻئي تائين رسائي نٿو سگھي. اهڙي ريت ٻولي به رابطي (Communication) جو بهترين ذريعو آهي. جھڙي ريت ادب ۾ ٻولي کي انسان جي بهترين تخليق طور مڃيو ويندو آهي جنهن ۾ نه صرف انسانن  ٻولي ۾ جدت آندي پر اُن سان گڏوگڏ لکڻ جو طريقو به ايجاد ڪيو. اِها ڳالهه ته ڪنهن حد تائين ٺيڪ آهي پر گھڻي حد تائين سائنس اِن تي متفق نه آهي، ۽ اهڙي ريت ڏسجي ته سائنس جي نظر ۾ ٻولي ڇا آهي؟ ٻولي صرف انسانن ۾ آهي يا ٻين جانورن ۾ به اِهو عمل موجود آهي؟ سائنس ۾ لکڻ ڇا آهي؟ ڇا ٻولي به انسان کي ارتقائي عمل مان ملي آهي؟ هاڻي ڏسجي ته سائنس ان بابت پنهنجو ڪهڙو موءقف رکي ٿي!

ٻولي هڪ اهڙو ذريعو آهي جنهن سان جيوَ مختلف آواز ڪڍي ڪري هڪ رابطي جو اهڙو ذريعو ٺاهي ٿو/ٿي جنهن سان جيوَ هڪ ٻئي کي پيغام پهچائين ٿا. ٻولي لفظن جو اهو مجموعو آهي جنهن جي ذريعي جيو مختلف شين کي لفظن ۾ نالا ڏئي ڪري اُچار ذريعي هڪ ٻئي کي پيغامن جي ڏي وٺ ڪندا آهن. ته اهڙي ريت سائنس موجب ٻولي رابطي جو هڪ اهڙو ذريعو آهي جنهن سان جيوت هڪ ٻئي کي ڄاڻ(Information) ڏيندا آهن ۽ وٺندا آهن ۽ جيڪڏهن ائين چئجي ته صرف ٻولي ئي رابطي جو ذريعو آهي ته ان ڳالهه ۾ ڪو خاص وزن نه آهي، ڇو جو گُونگا جيڪڏهن ڳالهائي نه سگھندا آهن ته ڇا اُهي ڪنهن سان رابطي ۾ نه رهندا آهن؟ ته ان جو جواب به ڪجھه اهڙي ريت ٿيندو ته گونگا ڀلي ئي ڳالهائڻ کان محروم هوندا آهن پر رابطي ۾ ڳنڍيل هوندا آهن ڇو جو اِهي اشارن سان پاڻ کي رابطي ۾ ڳنڍيل رکندا آهن. جيڪڏهن ائين چئجي ته اشارن وارو عمل فطري آهي ته اِن ڳالهه ۾ به ڪا صداقت نه آهي ڇو جو اِها فطري عمل هجي ها ته اِهو عمل هر انسان ڪري ها اِهو عمل انسان جو فطري نه بلڪه غير فطري عمل آهي. اشارن سان رابطي جو عمل اُهي انسان اپنائيندا يا سکاريو ويندو آهي جيڪي ٻُڌي نه سگھندا آهن ۽ ٻڌڻ جي سبب اُهي گُونگا ٿي پوندا آهن. اشارن وارو عمل اُنهن انسانن ٺاهيو جنهن انسان گُونگي انسان کي عام انسان سان ڳنڍيل رکڻ چاهيو ۽ اُهي ان مقصد ۾ ڪامياب ٿيا. ڇو جو گُونگا انسان ڀلي ئي ڳالهائڻ ۽ ٻڌڻ کان محروم هجي پر سوچ جي لحاظ کان اُهي عام انسان جي ذهني مشهابت رکن ٿا. بحرحال ڳالهائڻ جو عمل- ٻڌڻ سان انسان سکي ٿو ۽ جيڪڏهن سکيا واري عمر ۾ انسان ڪجھه به ٻُڌي نه سگھي ته اُهو تاحيات گُونگو ئي رهندو. ته اهڙي طرح ساڳئي حالت ۾ جانورن ۾ اهڙا مثال آهن جيڪي بنا آواز جي اُهي ٻين جانورن سان رابطي ۾ ڳنڍيل رهندا آهن. جيڪڏهن ڏسنداسين ته اهڙن علائقن جي ويجھي علائقي وارا جانور اُن علائقي وارن جانورن جي ٻولي سان ملندڙ جلندڙ نظر ايندا آهن. جئين ته عام طور تي اِهو زيربحث رهندو آهي ته شروعاتي انسان ٻولي کان محروم هو ۽ اُهو اشارن سان ڳالهائيندو هو، ته شايد موجوده سائنس اِن ڳالهه کان گھڻو سهمت نه هجي. ڊائنوسارز به مختلف آواز ڪڍندا هئا ۽ انهن جي مليل پنڊپهڻ(Fossils) مان معلوم ٿئي ٿو جيڪي نڪ منجھان ساھ کڻندا هئا ۽ واپسي ساهه ۾ اهي نڪ ۽ وات جي وچ ۾ هڪ هڏي ۾ اُهو هوا جي دٻاءُ ذريعي اُن هڏي جي مدد سان آواز ڪڍندا هئا، ۽ ڪجھه سامونڊي جانور جنهن ۾ وهيل مڇي، ڊولفن ۽ ڪجھه ٻيا قسم جيڪي پاڻي ۾ مختلف عملن ذريعي آواز ڪڍندا آهن، اهڙي طرح ائين چئجي ته انسان صرف اشارن سان پنهنجن پيغامن کي ڏي وٺ ڪندا هئا ته شايد ان ڳالهه ۾ ڪا صداقت نه آهي، ڇو جو انسان کان اڳ وارن جانورن ۾ به آواز جي ڪڍڻ وارو عمل موجود نه هجي ها. هڪڙي ڳالهه ته حتمي آهي ته ٻولين ۾ به ارتقاءُ ٿي آهي جئين موئن جي دڙي جي ٻولي ۽ اڄ جي سنڌي ٻولي ۾ زمين آسمان  جو فرق ملندو پر نه صرف موئن جي دڙي جي ٻولي پر اڄ کان 300 سال اڳ واري سنڌي ٻولي ۽ هاڻوڪي سنڌي ٻولي ۾ تمام گھڻو فرق ملندو ۽ هڪڙي اِها ڳالهه به ياد رکڻ گھرجي ته ٻولي جي اندر مختلف لهجا به ڪجھه عرصي کانپوءِ هڪ ٻولي جي شڪل اختيار ڪندا آهن. جھڙي طرح سنڌي،پنجابي ۽ سرائڪي اصل ۾ هڪ ٻولي جو تسلسل آهن ۽ جيڪڏهن مشاهدو ڪبو ته انهن ٻولين ۾ گھڻا لفظ هڪ جھڙا ملندا ۽ جئين انگريزي، فرينچ، اسپينيش، جرمن، ڊيوچ ۽ پروتگالي ٻولي به هڪڙي ٻولي جي تسلسل آهن ۽ اِهي ٻولي اصل ۾ رومي ٻولي منجھان ارتقاءُ ٿي ڪري اڄ هڪ نئين ٻولي جي شڪل ۾ اسان کي هڪ الڳ حيثيت ۾ ملن ٿيون، ته اهڙي طرح دنيا جي مختلف علائقن ۾ اِهو عمل ملندو. جئين انسان ارتقاءُ جي عمل مان گذري اڄ هن وجود ۾ آيو آهي تيئن ڇا ٻولي به ارتقاءُ مان گذري هن وجود ۾ نه آئي هوندي؟ جي چئجي ته اڳ انسان اشارن ۾ ڳالهائيندو هو ۽ ٻولي انسان دير سان سکي آهي ته ان ڳالهه ۾ ڪو خاص وزن نه آهي.جئين ته ساڳي نسلن وارن جانورن ۾ ويجھڙائپ وڌيڪ نظر ايندي پر هڪڙي ڪٽنب ۽ ميڙ ۾ هڪ ٻئي سان ويجھڙائپ ڪجھه وڌيڪ نظر ايندي ۽ ڪيئي جانورن ۾ اقرباپروي (Nepotism) جو عمل ساڳي ڪٽنب وارن جانور ۾ ڪجهھ وڌيڪ نظر ايندو، ڇو جو هر جانور نه صرف پنهنجو پاڻ کي جئيارڻ جي ڪوشش ڪندو آهي پر پنهنجي ڪٽنب کي به بچائڻ جي پوري پوري ڪوشش ڪندو آهي. جانورن کي ان ڳالهه جو شعور هجي نه هجي پر ان جي تحت الشعور ۾ اِها ڳالهه ضرور هوندي آهي جو جيڪڏهن هن کي مضبوط ۽ تحفظ سان جئيڻو آهي ته هو وڌ کان وڌ ٻچا ڄڻي/ڄڻائي ۽ پنهنجو ڪُٽنب ٺاهي جنهن سان هو/هُوءَ پنهنجي دشمن کان بچي سگھي ۽ اُن سا گڏوگڏ پنهنجي نسل کي هن ڌرتي تي جياري سگھي، ته اهڙي طرح اسان جيڪو جانورن ۾ مختلف آواز ٻُڌون ٿا ڇا اُهي صرف آواز آهن؟ اِن جو جواب به ڪجھه اهڙي طرح ئي ٿيندو ته نه! بلڪه اِهي صرف آواز نه پر اِهي اُنهن جانورن جي ٻولي آهي.ٻولي؟ ڇا جانورن ۾ ٻولي ٿي سگھي ٿي؟ ته ان جو جواب به ڪجھه ائين آهي ته ها! جھڙي ريت انسان جي ٻولي هڪ ٻئي کي رابطي طور ڪم اچي ٿي، جھڙي ريت انسان جي ٻولي مختلف علائقن ۾ مختلف ملي ٿي، جھڙي طرح انسان مختلف ٻولين وارن کي پنهنجي ٻولي سان رابطي ۾ نه آڻي سگھندا آهن (جئين چائينيز ٻولي وارو انسان سنڌي ٻولي واري انسان کي رابطي ۾ ۽ هڪ ٻئي کي پنهنجي ٻولي ۾ ڪو به پيغام نه ڏئي سگھندا ۽ نه ئي وٺي سگھندا) ۽ جھڙي طرح انسان ٻولي سان سڃاڻپ ڪندو آهي ته هي/هُوَ اسان جي سماج جي/جو فرد آهي يا نه آهي.جھڙي طرح انسان ٻئي جانورن جي ٻولي کي محض هڪ آواز سمجھندو آهي، ته بلڪل اهڙي ئي ريت جانورن ۾ به اهي ساڳيا عمل هوندا آهن، جنهن ۾ موجوده سائنس اِها وضاحت ڪرڻ ۾ ڪامياب ٿي وئي آهي ته انسان وانگر ٻولي جو عمل جانورن ۾ به هوندو آهي.

تقريبا 1950ع واري ڏهاڪي انڊيا جي هڪ علائقي ۾ واقعو ٿيو جنهن ۾ انسان جي ٻارڙي هڪ جنگل مان ملي جيڪا پنهنجي طبيعتن، عملن،سوچ، ڪردار ۽ مزاج ۾ انسان جي نسل جھڙي نه پر بگھڙ جي نسل سان مشابهت رکي پئي. ان ٻارڙي جا عمل اُن علائقي جي ماڻهن جي لاءِ هڪ خوفناڪ ۽ اچرج جهڙا هئا، ڇو جو هڪ انسان جي ٻارڙي ۾ بگھڙ جون خصوصيتون اُنهن علائقن جي ماڻهن لاءِ هڪ عجيب سوال اُڀاري ڇڏيا. پر ان جو جواب به سائنسدان ڳولڻ ۾ ڪامياب ويا. ٿيو ڪجھه هينئن ته اُها ٻارڙي ڪجهھ سال اڳ جنگل ۾ پنهنجي والدين کان وڃائجي وئي هئي پر اُها ٻارڙي وڃي بگھڙ جي ڪٽنب سان ملي. جئين ته ڪهڙو به جانور ڪنهن تي حملو ڪندو آهي يا وڙهندو آهي ته اِن جو سبب ٻيو ڪجھه به نه بلڪه هو پنهنجي جان جي بچاءُ ۽ بقاءُ ڪندو آهي، ته اهڙي ريت جئين ته اُها ٻارڙي تمام ننڍي ۽ معصوم هئي ۽ غيرنقصانڪار هئي جنهن سبب انهن بگھڙن جي نسل هن انسان جي ٻارڙي منجھان تمام تحفظ سمجھيو جنهن سبب هنن ان ٻارڙي کي پنهنجي ڪٽنب ۾ اپنائي ڇڏيو ۽ جئين ته اُن علائقي ۾ کاڌي جي کوٽ ڪونه هئي جنهن سبب بگھڙن کي کاڌي جي قلت ڪونه هئي اِن ڪري اِن انسان جي ٻچي کي کاڌي طور ڪُتب ڪرڻ آڻڻ ۾ ڪو خاص فائدو نه سمجھيو هوندو ۽ اُهي جانور جنهن ۾ والدين جي نپنا(Parental Care) هوندو آهي اُنهن جو ٻچو پنهنجي والدين کان هر تربيت حاصل ڪندو آهي ۽ اُهو اُن ٻچي جي ابتدائي زندگي جو حصو هوندو آهي، جنهن ۾ هو سکيا(Learning) ڪندو آهي ۽ جنهن کي(Learning Behavior) چئبو آهي هي جانورن ۾ اُهو عمل (Behavior) هوندو آهي جنهن ۾ مختلف جانورن ۾ مختلف عمر تائين ٿيندو آهي. اُن کي پنهنجي ذهن ۾ ڇاپي ڇڏيندو/ڇڏيندي آهي ۽ هڪ عمر ۾ وڃي جڏهن ان جانور ۾ سکڻ وارو عمل(Learning Behavior) ختم ٿيندو آهي ته پوءِ اُهو جانور جيڪي انهي گذريل عمر ۾ سکيو آهي ته اُهو عمل اُن جانور ۾ ڇپيل هوندو آهي ۽ جيڪو به اُهو عمل ڪندو آهي ته دراصل اُهو اُنهي عمل واري تحت ئي هوندو آهي جنهن کي(Imprinting Behavior) چئبو آهي. جيڪو اُن جي سڄي عمر تائين مٽڻ ناممڪن ئي هوندو آهي، جنهن سبب اُهو/اُها جانور اُن عمل جي ذريعي ئي پنهنجي زندگي گذاريندو آهي. سکيا وارو عمل (Learning Behavior) ۾ جيڪو جانور سکندو آهي، جئين آواز ڪڍڻ جو طريقو جنهن ۾ ٻولي اچي ٿي، کائيڻ جا طريقا، شڪار ڪرڻ جا طريقا، کاڌن کي حاصل ڪرڻ جا طريقا، دشمن ۽ دوست کي جانچڻ جا طريقا، ڀڄڻ ترڻ ۽ اُڏامڻ جا طريقا، وڙهڻ جا طريقا ۽ گڏجي رهڻ جا طريقا وغيره. ته اهڙي ريت اِهي سڀ طريقا جئين ئي سکندو ويندو آهي ته اهڙي ريت  اِهي سڀ طريقا پنهنجي ذهن ۾ ڇاپيندو ويندو آهي، جيڪو اُن جيوت جي زندگي ۾ هميشه لاءِ ڇپجي ويندو آهي جيڪو مرڻ گھڙي تائين نه نڪري سگھندو آهي. اهڙي طرح اُها انسان جي ٻارڙي زندگي جي اُن حصي ۾ بگھڙن جي ڪٽنب جو حصو بڻي جنهن ۾ هُوَ سکيا واري عمل ۾ هئي جنهن جي عمر هڪ کان ٻن سالن جي وچ ۾ ٻڌائي ويندي آهي. بحرحال اُها ٻارڙي جئين ته سکيا واري عمل ۾ هئي ۽ اُها اُن بگھڙن جا عمل سکڻ شروع ڪري ڏنا هوندائين جنهن سان هُوءَ انسان جي سماجي ماحول کان محرومي جي سبب انسان جي رهڻي ڪرڻي ۽ طور طريقن کان بلڪل محروم ٿي وئي ۽ جئين ته بگھڙن جي سماجي ماحول ۾ رهڻي ڪهڻي ان جي تربيت حاصل ڪري رهي هئي. جئين جڏهن اُها 14 سالن جي عمر ۾ انسان کي جنگل مان ملي ته اُن وقت اُها هڪ انسان جي ٻچي جيان نه ملي پر اُها هڪ بگھڙ جي ٻچي جيان ملي. جئين ته اُها انساني ماحول کان ناواقف هئي ۽ اُن کان اڳ هُن اهڙو ماحول ڪڏهن ڏٺو ئي نه هو ۽ اُن شعوري يا لاشعوري طور تي انسان کي نه پر بگھڙن کي پنهجو ڪٽنب ۽ پنهنجو پئي سمجھيو ۽ انسان ته هن جي لاءِ ٻين جانورن وانگر دشمن ئي هو ۽ اُها انسان جي ٻولي کي محض آواز کانسواءِ ٻيو ڪجھه به نه پئي سمجھي ۽ اُها انسان جي ڪنهن به رابطي (Communication) کي سمجھي نه پئي سگھي. بلڪل ائين جئين انسان اُن جي ٻولي کي بگھڙن جي آواز جيان ۽ اُن جي عملن ۽ مزاج کي نه پئي سمجھيو، ڇو جو اِهي ٻئي هڪ ٻئي کي رابطي(Communication) جي طريقي کان بلڪل الڳ هئا پر جيڪڏهن اُن وقت اُن علائقي جي بگھڙ کي آندو وڃي ها ته شايد اُها اُن سان رابطي(Communication) ڪري سگھي ها. ته اهڙي طرح اُها ٻارڙي انسان جي هر عمل کان الڳ ٿلڳ هئي ڇو جو اُها بگھڙن جي عمل جھڙي هئي. پر ڪجھه مهينن کانپوءِ اُها ٻارڙي فوت ٿئي وئي، ڇو جو اُها گھڻي وقت تائين پنهنجن عملن سبب انسانن جي عملن يا ماحول ۾ جٽاءُ نه ڪري سگھي. هاڻي سوال اِهو ٿو اُڀري ته آخر اِها ٻارڙي ڇو جٽاءُ نه ڪري سگھي؟ ته اِن جو بنيادي سبب به اِهو ٿو نڪري ته اُها ٻارڙي جنهن ماحول ۾ رهي هئي اُهو دراصل انسان جي ماحول کان بلڪل مختلف هو ۽ هڪ اهم ڳالهه اِها هئي ته رابطي جو ڪوبه اهڙو ذريعو اُن ٻارڙي لاءِ بچيو ئي ڪونه هو جنهن سان اُها يا اُهي انسان هڪ ٻئي کي پيغام پهچائي سگھن ۽ اِتي جيڪڏهن اِهو سوال رکجي ته جيڪڏهن ٻولي صرف انسان ٺاهي آهي ته پوءِ اُها ٻارڙي به هڪ انسان هئي ته پوءِ ڇو اُها انسان جي ٻولي ۽ عملن کي سمجھي نه پئي سگھي؟ ته ان جو جواب به ڪجهھ اهڙي طرح ئي ٿيندو ته اُها ٻارڙي سکيا واري عمر(Learning Age) ۾ انسان جي ماحول ۾ نه پر بگھڙن جي ماحول ۾ پلي وڏي ٿئي ۽ اُها بگھڙن جا هر عمل، قائدا، ٻولي، رهڻي ڪرڻي ۽ انهن جا سمورا طريقا سکي هئي ۽ انسان جي زندگي جو طريقو اُن ٻارڙي لاءِ هڪ اجنبي وانگر ئي هو جئين انسان ڪنهن جانور جي ڪٽنب سان رهڻ شروع ڪري ته اُهي اُن کي مڪمل طور تي اجنبي ئي محسوس ڪندو. ته اهڙي ريت اِها ٻولي ته آهي جيڪا اسان کي هڪ ٻئي جي ويجھو رکي ٿي ۽ اِها ٻولي ته آهي جيڪا ڪنهن جيوت کي هڪ ٻئي کان مختلف به ڪري ٿي ڇو جو جيسيتائين جيو هڪ ٻئي ۾ رابطو نٿا ڪري سگھن تيسيتائين اُهي هڪ ٻئي جي ويجھو نٿا اچي سگھن.

هلندڙ

جواب ڇڏيو

لاگ ان ٿيڻ لاءِ هيٺ پنهنجي تفصيل ڀريو يا ڪنهن آئڪان تي ڪلڪ ڪريو:

WordPress.com Logo

توهان پنهنجو WordPress.com اڪائونٽ استعمال ڪندي رايو ڏئي رهيا آهيو. لاگ آئوٽ ڪريو / تبديل ڪريو )

Twitter picture

توهان پنهنجو Twitter اڪائونٽ استعمال ڪندي رايو ڏئي رهيا آهيو. لاگ آئوٽ ڪريو / تبديل ڪريو )

Facebook photo

توهان پنهنجو Facebook اڪائونٽ استعمال ڪندي رايو ڏئي رهيا آهيو. لاگ آئوٽ ڪريو / تبديل ڪريو )

Google+ photo

توهان پنهنجو Google+ اڪائونٽ استعمال ڪندي رايو ڏئي رهيا آهيو. لاگ آئوٽ ڪريو / تبديل ڪريو )

%s سان رابطو پيو ڪري

%d bloggers like this: