• </* Theme Name: Twenty Ten Theme URI: http://wordpress.org/ Description: The 2010 theme for WordPress is stylish, customizable, simple, and readable -- make it yours with a custom menu, header image, and background. Twenty Ten supports six widgetized areas (two in the sidebar, four in the footer) and featured images (thumbnails for gallery posts and custom header images for posts and pages). It includes stylesheets for print and the admin Visual Editor, special styles for posts in the "Asides" and "Gallery" categories, and has an optional one-column page template that removes the sidebar. Author: the WordPress team Version: 1.3 License: GNU General Public License License URI: license.txt Tags: black, blue, white, two-columns, fixed-width, custom-header, custom-background, threaded-comments, sticky-post, translation-ready, microformats, rtl-language-support, editor-style, custom-menu */ /* =Reset default browser CSS. Based on work by Eric Meyer: http://meyerweb.com/eric/tools/css/reset/index.html -------------------------------------------------------------- */ html, body, div, span, applet, object, iframe, h1, h2, h3, h4, h5, h6, p, blockquote, pre, a, abbr, acronym, address, big, cite, code, del, dfn, em, font, img, ins, kbd, q, s, samp, small, strike, strong, sub, sup, tt, var, b, u, i, center, dl, dt, dd, ol, ul, li, fieldset, form, label, legend, table, caption, tbody, tfoot, thead, tr, th, td { background: transparent; border: 0; margin: 0; padding: 0; vertical-align: baseline; } body { line-height: 1; } h1, h2, h3, h4, h5, h6 { clear: both; font-weight: normal; } ol, ul { list-style: none; } blockquote { quotes: none; } blockquote:before, blockquote:after { content: ''; content: none; } del { text-decoration: line-through; } /* tables still need 'cellspacing="0"' in the markup */ table { border-collapse: collapse; border-spacing: 0; } a img { border: none; } /* =Layout -------------------------------------------------------------- */ /* LAYOUT: Two columns DESCRIPTION: Two-column fixed layout with one sidebar right of content */ #container { float: left; margin: 0 -240px 0 0; width: 100%; } #content { margin: 0 280px 0 20px; } #primary, #secondary { float: right; overflow: hidden; width: 220px; } #secondary { clear: right; } #footer { clear: both; width: 100%; } /* LAYOUT: One column, no sidebar DESCRIPTION: One centered column with no sidebar */ .one-column #content { margin: 0 auto; width: 640px; } /* LAYOUT: Full width, no sidebar DESCRIPTION: Full width content with no sidebar; used for attachment pages */ .single-attachment #content { margin: 0 auto; width: 900px; } /* =Fonts -------------------------------------------------------------- */ body, input, textarea, .page-title span, .pingback a.url { font-family: MB Khursheed, Georgia, "Bitstream Charter", serif; } h3#comments-title, h3#reply-title, #access .menu, #access div.menu ul, #cancel-comment-reply-link, .form-allowed-tags, #site-info, #site-title, #wp-calendar, .comment-meta, .comment-body tr th, .comment-body thead th, .entry-content label, .entry-content tr th, .entry-content thead th, .entry-meta, .entry-title, .entry-utility, #respond label, .navigation, .page-title, .pingback p, .reply, .widget-title, .wp-caption-text { font-family: MB Khursheed, "Helvetica Neue", Arial, Helvetica, "Nimbus Sans L", sans-serif; } input[type=submit] { font-family: MB Khursheed, "Helvetica Neue", Arial, Helvetica, "Nimbus Sans L", sans-serif; } pre { font-family: MB Khursheed, "Courier 10 Pitch", Courier, monospace; } code { font-family: MB Khursheed, Monaco, Consolas, "Andale Mono", "DejaVu Sans Mono", monospace; } /* =Structure -------------------------------------------------------------- */ /* The main theme structure */ #access .menu-header, div.menu, #colophon, #branding, #main, #wrapper { margin: 0 auto; width: 940px; } #wrapper { background: #fff; margin-top: 20px; padding: 0 20px; } /* Structure the footer area */ #footer-widget-area { overflow: hidden; } #footer-widget-area .widget-area { float: left; margin-right: 20px; width: 220px; } #footer-widget-area #fourth { margin-right: 0; } #site-info { float: left; font-size: 14px; font-weight: bold; width: 700px; } #site-generator { float: right; width: 220px; } /* =Global Elements -------------------------------------------------------------- */ /* Main global 'theme' and typographic styles */ body { background: #f1f1f1; } body, input, textarea { color: #666; font-size: 12px; line-height: 18px; } hr { background-color: #e7e7e7; border: 0; clear: both; height: 1px; margin-bottom: 18px; } /* Text elements */ p { margin-bottom: 18px; text-align:justify; } ul { list-style: square; margin: 0 0 18px 1.5em; } ol { list-style: decimal; margin: 0 0 18px 1.5em; } ol ol { list-style: upper-alpha; } ol ol ol { list-style: lower-roman; } ol ol ol ol { list-style: lower-alpha; } ul ul, ol ol, ul ol, ol ul { margin-bottom: 0; } dl { margin: 0 0 24px 0; } dt { font-weight: bold; } dd { margin-bottom: 18px; } strong { font-weight: bold; } cite, em, i { font-style: italic; } big { font-size: 131.25%; } ins { background: #ffc; text-decoration: none; } blockquote { font-style: italic; padding: 0 3em; } blockquote cite, blockquote em, blockquote i { font-style: normal; } pre { background: #f7f7f7; color: #222; line-height: 18px; margin-bottom: 18px; overflow: auto; padding: 1.5em; } abbr, acronym { border-bottom: 1px dotted #666; cursor: help; } sup, sub { height: 0; line-height: 1; position: relative; vertical-align: baseline; } sup { bottom: 1ex; } sub { top: .5ex; } input[type="text"], textarea { background: #f9f9f9; border: 1px solid #ccc; box-shadow: inset 1px 1px 1px rgba(0,0,0,0.1); -moz-box-shadow: inset 1px 1px 1px rgba(0,0,0,0.1); -webkit-box-shadow: inset 1px 1px 1px rgba(0,0,0,0.1); padding: 2px; } a:link { color: #0066cc; } a:visited { color: #743399; } a:active, a:hover { color: #ff4b33; } /* Text meant only for screen readers */ .screen-reader-text { position: absolute; left: -9000px; } /* =Header -------------------------------------------------------------- */ #header { padding: 30px 0 0 0; } #site-title { float: left; font-size: 30px; line-height: 36px; margin: 0 0 18px 0; width: 700px; } #site-title a { color: #000; font-weight: bold; text-decoration: none; } #site-description { clear: right; float: right; font-style: italic; margin: 15px 0 18px 0; width: 220px; } /* This is the custom header image */ #branding img { border-top: 4px solid #000; border-bottom: 1px solid #000; display: block; float: left; } /* =Menu -------------------------------------------------------------- */ #access { background: #000; display: block; float: left; margin: 0 auto; width: 940px; } #access .menu-header, div.menu { font-size: 13px; margin-left: 12px; width: 928px; } #access .menu-header ul, div.menu ul { list-style: none; margin: 0; } #access .menu-header li, div.menu li { float: left; position: relative; } #access a { color: #aaa; display: block; line-height: 38px; padding: 0 10px; text-decoration: none; } #access ul ul { box-shadow: 0px 3px 3px rgba(0,0,0,0.2); -moz-box-shadow: 0px 3px 3px rgba(0,0,0,0.2); -webkit-box-shadow: 0px 3px 3px rgba(0,0,0,0.2); display: none; position: absolute; top: 38px; left: 0; float: left; width: 180px; z-index: 99999; } #access ul ul li { min-width: 180px; } #access ul ul ul { left: 100%; top: 0; } #access ul ul a { background: #333; line-height: 1em; padding: 10px; width: 160px; height: auto; } #access li:hover > a, #access ul ul :hover > a { background: #333; color: #fff; } #access ul li:hover > ul { display: block; } #access ul li.current_page_item > a, #access ul li.current-menu-ancestor > a, #access ul li.current-menu-item > a, #access ul li.current-menu-parent > a { color: #fff; } * html #access ul li.current_page_item a, * html #access ul li.current-menu-ancestor a, * html #access ul li.current-menu-item a, * html #access ul li.current-menu-parent a, * html #access ul li a:hover { color: #fff; } /* =Content -------------------------------------------------------------- */ #main { clear: both; overflow: hidden; padding: 40px 0 0 0; } #content { margin-bottom: 36px; } #content, #content input, #content textarea { color: #333; font-size: 16px; line-height: 24px; } #content p, #content ul, #content ol, #content dd, #content pre, #content hr { margin-bottom: 24px; } #content ul ul, #content ol ol, #content ul ol, #content ol ul { margin-bottom: 0; } #content pre, #content kbd, #content tt, #content var { font-size: 15px; line-height: 21px; } #content code { font-size: 13px; } #content dt, #content th { color: #000; } #content h1, #content h2, #content h3, #content h4, #content h5, #content h6 { color: #000; line-height: 1.5em; margin: 0 0 20px 0; } #content table { border: 1px solid #e7e7e7; margin: 0 -1px 24px 0; text-align: left; width: 100%; } #content tr th, #content thead th { color: #888; font-size: 12px; font-weight: bold; line-height: 18px; padding: 9px 24px; } #content tr td { border-top: 1px solid #e7e7e7; padding: 6px 24px; } #content tr.odd td { background: #f2f7fc; } .hentry { margin: 0 0 48px 0; } .home .sticky { background: #f2f7fc; border-top: 4px solid #000; margin-left: -20px; margin-right: -20px; padding: 18px 20px; } .single .hentry { margin: 0 0 36px 0; } .page-title { color: #000; font-size: 14px; font-weight: bold; margin: 0 0 36px 0; } .page-title span { color: #333; font-size: 16px; font-style: italic; font-weight: normal; } .page-title a:link, .page-title a:visited { color: #888; text-decoration: none; } .page-title a:active, .page-title a:hover { color: #ff4b33; } #content .entry-title { color: #000; font-size: 21px; font-weight: bold; line-height: 1.3em; margin-bottom: 0; } .entry-title a:link, .entry-title a:visited { color: #000; text-decoration: none; } .entry-title a:active, .entry-title a:hover { color: #ff4b33; } .entry-meta { color: #888; font-size: 12px; } .entry-meta abbr, .entry-utility abbr { border: none; } .entry-meta abbr:hover, .entry-utility abbr:hover { border-bottom: 1px dotted #666; } .entry-content, .entry-summary { clear: both; padding: 12px 0 0 0; } #content .entry-summary p:last-child { margin-bottom: 12px; } .entry-content fieldset { border: 1px solid #e7e7e7; margin: 0 0 24px 0; padding: 24px; } .entry-content fieldset legend { background: #fff; color: #000; font-weight: bold; padding: 0 24px; } .entry-content input { margin: 0 0 24px 0; } .entry-content input.file, .entry-content input.button { margin-right: 24px; } .entry-content label { color: #888; font-size: 12px; } .entry-content select { margin: 0 0 24px 0; } .entry-content sup, .entry-content sub { font-size: 10px; } .entry-content blockquote.left { float: left; margin-left: 0; margin-right: 24px; text-align: right; width: 33%; } .entry-content blockquote.right { float: right; margin-left: 24px; margin-right: 0; text-align: left; width: 33%; } .page-link { clear: both; color: #000; font-weight: bold; margin: 0 0 22px 0; word-spacing: 0.5em; } .page-link a:link, .page-link a:visited { background: #f1f1f1; color: #333; font-weight: normal; padding: 0.5em 0.75em; text-decoration: none; } .home .sticky .page-link a { background: #d9e8f7; } .page-link a:active, .page-link a:hover { color: #ff4b33; } body.page .edit-link { clear: both; display: block; } #entry-author-info { background: #f2f7fc; border-top: 4px solid #000; clear: both; font-size: 14px; line-height: 20px; margin: 24px 0; overflow: hidden; padding: 18px 20px; } #entry-author-info #author-avatar { background: #fff; border: 1px solid #e7e7e7; float: left; height: 60px; margin: 0 -104px 0 0; padding: 11px; } #entry-author-info #author-description { float: left; margin: 0 0 0 104px; } #entry-author-info h2 { color: #000; font-size: 100%; font-weight: bold; margin-bottom: 0; } .entry-utility { clear: both; color: #888; font-size: 12px; line-height: 18px; } .entry-meta a, .entry-utility a { color: #888; } .entry-meta a:hover, .entry-utility a:hover { color: #ff4b33; } #content .video-player { padding: 0; } /* =Asides -------------------------------------------------------------- */ .home #content .format-aside p, .home #content .category-asides p { font-size: 14px; line-height: 20px; margin-bottom: 10px; margin-top: 0; } .home .hentry.format-aside, .home .hentry.category-asides { padding: 0; } .home #content .format-aside .entry-content, .home #content .category-asides .entry-content { padding-top: 0; } /* =Gallery listing -------------------------------------------------------------- */ .format-gallery .size-thumbnail img, .category-gallery .size-thumbnail img { border: 10px solid #f1f1f1; margin-bottom: 0; } .format-gallery .gallery-thumb, .category-gallery .gallery-thumb { float: left; margin-right: 20px; margin-top: -4px; } .home #content .format-gallery .entry-utility, .home #content .category-gallery .entry-utility { padding-top: 4px; } /* =Attachment pages -------------------------------------------------------------- */ .attachment .entry-content .entry-caption { font-size: 140%; margin-top: 24px; } .attachment .entry-content .nav-previous a:before { content: '\21900a0'; } .attachment .entry-content .nav-next a:after { content: '0a0\2192'; } /* =Images -------------------------------------------------------------- */ /* Resize images to fit the main content area. - Applies only to images uploaded via WordPress by targeting size-* classes. - Other images will be left alone. Use "size-auto" class to apply to other images. */ img.size-auto, img.size-full, img.size-large, img.size-medium, .attachment img { max-width: 100%; /* When images are too wide for containing element, force them to fit. */ height: auto; /* Override height to match resized width for correct aspect ratio. */ } .alignleft, img.alignleft { display: inline; float: left; margin-right: 24px; margin-top: 4px; } .alignright, img.alignright { display: inline; float: right; margin-left: 24px; margin-top: 4px; } .aligncenter, img.aligncenter { clear: both; display: block; margin-left: auto; margin-right: auto; } img.alignleft, img.alignright, img.aligncenter { margin-bottom: 12px; } .wp-caption { background: #f1f1f1; line-height: 18px; margin-bottom: 20px; max-width: 632px !important; /* prevent too-wide images from breaking layout */ padding: 4px; text-align: center; } .wp-caption img { margin: 5px 5px 0; } .wp-caption p.wp-caption-text { color: #888; font-size: 12px; margin: 5px; } .wp-smiley { margin: 0; } .gallery { margin: 0 auto 18px; } .gallery .gallery-item { float: left; margin-top: 0; text-align: center; width: 33%; } .gallery-columns-2 .gallery-item { width: 50%; } .gallery-columns-4 .gallery-item { width: 25%; } .gallery img { border: 2px solid #cfcfcf; } .gallery-columns-2 .attachment-medium { max-width: 92%; height: auto; } .gallery-columns-4 .attachment-thumbnail { max-width: 84%; height: auto; } .gallery .gallery-caption { color: #888; font-size: 12px; margin: 0 0 12px; } .gallery dl { margin: 0; } .gallery img { border: 10px solid #f1f1f1; } .gallery br+br { display: none; } #content .attachment img {/* single attachment images should be centered */ display: block; margin: 0 auto; } /* =Navigation -------------------------------------------------------------- */ .navigation { color: #888; font-size: 12px; line-height: 18px; overflow: hidden; } .navigation a:link, .navigation a:visited { color: #888; text-decoration: none; } .navigation a:active, .navigation a:hover { color: #ff4b33; } .nav-previous { float: left; width: 50%; } .nav-next { float: right; text-align: right; width: 50%; } #nav-above { margin: 0 0 18px 0; } #nav-above { display: none; } .paged #nav-above, .single #nav-above { display: block; } #nav-below { margin: -18px 0 0 0; } /* =Comments -------------------------------------------------------------- */ #comments { clear: both; } #comments .navigation { padding: 0 0 18px 0; } h3#comments-title, h3#reply-title { color: #000; font-size: 20px; font-weight: bold; margin-bottom: 0; } h3#comments-title { padding: 24px 0; } .commentlist { list-style: none; margin: 0; } .commentlist li.comment { border-bottom: 1px solid #e7e7e7; line-height: 24px; margin: 0 0 24px 0; padding: 0 0 0 56px; position: relative; } .commentlist li:last-child { border-bottom: none; margin-bottom: 0; } #comments .comment-body ul, #comments .comment-body ol { margin-bottom: 18px; } #comments .comment-body p:last-child { margin-bottom: 6px; } #comments .comment-body blockquote p:last-child { margin-bottom: 24px; } .commentlist ol { list-style: decimal; } .commentlist .avatar { position: absolute; top: 4px; left: 0; } .comment-author { } .comment-author cite { color: #000; font-style: normal; font-weight: bold; } .comment-author .says { font-style: italic; } .comment-meta { font-size: 12px; margin: 0 0 18px 0; } .comment-meta a:link, .comment-meta a:visited { color: #888; text-decoration: none; } .comment-meta a:active, .comment-meta a:hover { color: #ff4b33; } .commentlist .even { } .commentlist .bypostauthor { } .reply { font-size: 12px; padding: 0 0 24px 0; } .reply a, a.comment-edit-link { color: #888; } .reply a:hover, a.comment-edit-link:hover { color: #ff4b33; } .commentlist .children { list-style: none; margin: 0; } .commentlist .children li { border: none; margin: 0; } .nopassword, .nocomments { display: none; } #comments .pingback { border-bottom: 1px solid #e7e7e7; margin-bottom: 18px; padding-bottom: 18px; } .commentlist li.comment+li.pingback { margin-top: -6px; } #comments .pingback p { color: #888; display: block; font-size: 12px; line-height: 18px; margin: 0; } #comments .pingback .url { font-size: 13px; font-style: italic; } /* Comments form */ input[type=submit] { color: #333; } #respond { border-top: 1px solid #e7e7e7; margin: 24px 0; overflow: hidden; position: relative; } #respond p { margin: 0; } #respond .comment-notes { margin-bottom: 1em; } .form-allowed-tags { line-height: 1em; } .children #respond { margin: 0 48px 0 0; } h3#reply-title { margin: 18px 0; } #comments-list #respond { margin: 0 0 18px 0; } #comments-list ul #respond { margin: 0; } #cancel-comment-reply-link { font-size: 12px; font-weight: normal; line-height: 18px; } #respond .required { color: #ff4b33; font-weight: bold; } #respond label { color: #888; font-size: 12px; } #respond input { margin: 0 0 9px; width: 98%; } #respond textarea { width: 98%; } #respond .form-allowed-tags { color: #888; font-size: 12px; line-height: 18px; } #respond .form-allowed-tags code { font-size: 11px; } #respond .form-submit { margin: 12px 0; } #respond .form-submit input { font-size: 14px; width: auto; } /* =Widget Areas -------------------------------------------------------------- */ .widget-area ul { list-style: none; margin-left: 0; } .widget-area ul ul { list-style: square; margin-left: 1.3em; } .widget-area select { max-width: 100%; } .widget_search #s {/* This keeps the search inputs in line */ width: 60%; } .widget_search label { display: none; } .widget-container { margin: 0 0 18px 0; } .widget-title { color: #222; font-weight: bold; } .widget-area a:link, .widget-area a:visited { text-decoration: none; } .widget-area a:active, .widget-area a:hover { text-decoration: underline; } .widget-area .entry-meta { font-size: 11px; } #wp_tag_cloud div { line-height: 1.6em; } #wp-calendar { width: 100%; } #wp-calendar caption { color: #222; font-size: 14px; font-weight: bold; padding-bottom: 4px; text-align: left; } #wp-calendar thead { font-size: 11px; } #wp-calendar thead th { } #wp-calendar tbody { color: #aaa; } #wp-calendar tbody td { background: #f5f5f5; border: 1px solid #fff; padding: 3px 0 2px; text-align: center; } #wp-calendar tbody .pad { background: none; } #wp-calendar tfoot #next { text-align: right; } .widget_rss a.rsswidget { color: #000; } .widget_rss a.rsswidget:hover { color: #ff4b33; } .widget_rss .widget-title img { width: 11px; height: 11px; } /* Main sidebars */ #main .widget-area ul { margin-left: 0; padding: 0 20px 0 0; } #main .widget-area ul ul { border: none; margin-left: 1.3em; padding: 0; } #primary { } #secondary { } /* Footer widget areas */ #footer-widget-area { } /* =Footer -------------------------------------------------------------- */ #footer { margin-bottom: 20px; } #colophon { border-top: 4px solid #000; margin-top: -4px; overflow: hidden; padding: 18px 0; } #site-info { font-weight: bold; } #site-info a { color: #000; text-decoration: none; } #site-generator { font-style: italic; position: relative; } #site-generator a { background: url(images/wordpress.png) center left no-repeat; color: #666; display: inline-block; line-height: 16px; padding-left: 20px; text-decoration: none; } #site-generator a:hover { text-decoration: underline; } img#wpstats { display: block; margin: 0 auto 10px; } /* =Mobile Safari ( iPad, iPhone and iPod Touch ) -------------------------------------------------------------- */ pre { -webkit-text-size-adjust: 140%; } code { -webkit-text-size-adjust: 160%; } #access, .entry-meta, .entry-utility, .navigation, .widget-area { -webkit-text-size-adjust: 120%; } #site-description { -webkit-text-size-adjust: none; } /* =Print Style -------------------------------------------------------------- */ @media print { body { background: none !important; } #wrapper { clear: both !important; display: block !important; float: none !important; position: relative !important; } #header { border-bottom: 2pt solid #000; padding-bottom: 18pt; } #colophon { border-top: 2pt solid #000; } #site-title, #site-description { float: none; line-height: 1.4em; margin: 0; padding: 0; } #site-title { font-size: 13pt; } .entry-content { font-size: 14pt; line-height: 1.6em; } .entry-title { font-size: 21pt; } #access, #branding img, #respond, .comment-edit-link, .edit-link, .navigation, .page-link, .widget-area { display: none !important; } #container, #header, #footer { margin: 0; width: 100%; } #content, .one-column #content { margin: 24pt 0 0; width: 100%; } .wp-caption p { font-size: 11pt; } #site-info, #site-generator { float: none; width: auto; } #colophon { width: auto; } img#wpstats { display: none; } #site-generator a { margin: 0; padding: 0; } #entry-author-info { border: 1px solid #e7e7e7; } #main { display: inline; } .home .sticky { border: none; } } /* Theme Name: Twenty Ten */ /* RTL Basics */ body { direction:rtl; unicode-bidi:embed; } /* LAYOUT: Two-Column (Right) DESCRIPTION: Two-column fixed layout with one sidebar right of content */ #container { float: right; margin: 0 0 0 -240px; } #content { margin: 0 20px 36px 280px; } #primary, #secondary { float: left; } #secondary { clear: left; } /* =Fonts -------------------------------------------------------------- */ body, input, textarea, .page-title span, .pingback a.url, h3#comments-title, h3#reply-title, #access .menu, #access div.menu ul, #cancel-comment-reply-link, .form-allowed-tags, #site-info, #site-title, #wp-calendar, .comment-meta, .comment-body tr th, .comment-body thead th, .entry-content label, .entry-content tr th, .entry-content thead th, .entry-meta, .entry-title, .entry-utility, #respond label, .navigation, .page-title, .pingback p, .reply, .widget-title, input[type=submit] { font-family: MB Khursheed, Arial, Tahoma, sans-serif; } /* =Structure -------------------------------------------------------------- */ /* The main theme structure */ #footer-widget-area .widget-area { float: right; margin-left: 20px; margin-right: 0; } #footer-widget-area #fourth { margin-left: 0; } #site-info { float: right; } #site-generator { float: left; } /* =Global Elements -------------------------------------------------------------- */ /* Text elements */ ul, ol { margin: 0 1.5em 18px 0; } blockquote { font-style: normal; } /* Text meant only for screen readers */ .screen-reader-text { left: auto; text-indent:-9000px; overflow:hidden; } /* =Header -------------------------------------------------------------- */ #site-title { float: right; } #site-description { clear: left; float: left; font-style: normal; } #branding img { float: right; } /* =Menu -------------------------------------------------------------- */ #access { float:right; } #access .menu-header, div.menu { margin-right: 12px; margin-left: 0; } #access .menu-header li, div.menu li{ float:right; } #access ul ul { left:auto; right:0; float:right; } #access ul ul ul { left:auto; right:100%; } /* =Content -------------------------------------------------------------- */ #content table { text-align: right; margin: 0 0 24px -1px; } .page-title span { font-style:normal; } .entry-title, .entry-meta { clear: right; float: right; margin-left: 68px; margin-right: 0; } .entry-content input.file, .entry-content input.button { margin-left: 24px; margin-right:0; } .entry-content blockquote.left { float: right; margin-right: 0; margin-left: 24px; text-align: left; } .entry-content blockquote.right { float: left; margin-right: 24px; margin-left: 0; text-align: right; } #entry-author-info #author-avatar { float: right; margin: 0 0 0 -104px; } #entry-author-info #author-description { float: right; margin: 0 104px 0 0; } /* Gallery listing -------------------------------------------------------------- */ .category-gallery .gallery-thumb { float: right; margin-left:20px; margin-right:0; } /* Images -------------------------------------------------------------- */ #content .gallery .gallery-caption { margin-right: 0; } #content .gallery .gallery-item { float: right; } /* =Navigation -------------------------------------------------------------- */ .nav-previous { float: right; } .nav-next { float: left; text-align:left; } /* =Comments -------------------------------------------------------------- */ .commentlist li.comment { padding: 0 56px 0 0; } .commentlist .avatar { right: 0; left: auto; } .comment-author .says, #comments .pingback .url { font-style: normal; } /* Comments form */ .children #respond { margin: 0 0 0 48px; } /* =Widget Areas -------------------------------------------------------------- */ .widget-area ul { margin-right: 0; } .widget-area ul ul { margin-right: 1.3em; margin-left: 0; } #wp-calendar caption { text-align: right; } #wp-calendar tfoot #next { text-align: left; } /* Main sidebars */ #main .widget-area ul { margin-right: 0; padding: 0 0 0 20px; } #main .widget-area ul ul { margin-right: 1.3em; margin-left: 0; } /* =Footer -------------------------------------------------------------- */ #site-generator { font-style:normal; } #site-generator a { background-position: right center; padding-right: 20px; padding-left: 0; } .wordpress-hit-counter {direction:ltr;}
  • هڪ ڏينهن اسلاميه ڪاليج سکر جي اسٽاف روم ۾ ويٺي ويٺي سائين امير گل ڪٽوهر چيو ته اخبارن ۾ ڪالم ته ڏاڍا سٺا ٿا اچن پر ڪجھ عرصي کانپوءِ انهن جو نالو نشان نٿو ملي. پڇيومانس ته انٽرنيٽ تي به نٿا ملن . چيائين اتي به وڌ ۾ وڌ هفتي کان پراڻا نٿا ملن. بس اها ڳاله هئي هي بلاگ ٺاهڻ جي. _____ دعاگو : احمد علي مڱريو Website: ahmed.mangrio.com Email: ahmed@mangrio.com
  • صفحا

  • آرڪائوز

  • تازا ليک

  • تازا رايا

    Mohammad Khan Sial on وساريان نه وسرن (5) ڊي سي هاءِ…
    heman kumar on ڪاوش هائيڊ پارڪ
    jamila abbassi on سنڌي ٻولي قومي ٻولي ڇو نه؟ ليک…
    سنڌي ٻولي قومي ٻولي… on سنڌي ٻولي قومي ٻولي ڇو نه؟ ليک…
    Rehman Memon on تازي بجيٽ ۽ پسماندگي جي ڏانوڻن…
    Munwar ali on هر ڳالهه جي هڪڙي موسم آهي! ليک…
    ALLAHDINO BABBAR on ڏاکڻي پنجاب ۾ دهشتگردن خلاف ام…
    Dr Sameena Afghan on This blog is no more upda…
    Dr Sameena Afghan on تبديلي ئي آپشن هجڻ گهرجي! ليکڪ…
    Qasim Ali shah on سنڌ مان هندو آبادي جي لڏ پلاڻ…
    Sunita on ايف-آءِ-آر ڪٿي داخل ڪرائجي؟ لي…
    Abrar Ali Katpar on سال 1954 کان وٺي… ليکڪ :…
    Bilal jan on چڪر ڇاهي؟ ليکڪ : ڊاڪٽر ايوب…
    Bilal jan on چڪر ڇاهي؟ ليکڪ : ڊاڪٽر ايوب…
    muntazer soomro on سنڌ ۾ ايڏي پير پرستي ڇو…
  • بلاگ ڏٺو ويو

    • 13,210 دفعا

وساريان نه وسرن (4) مان ڏوهي هان ليکڪ : احمد خان جمالي

ـ1971ع ۾ پاڪستان جي اڪثريتي حصي جي جدا ٿي وڃڻ کانپوءِ اصولي طور تي باقي بچيل حصي جي چئن صوبن جي نمائنده اسيمبلين کان راءِ وٺڻ گهربي هئي ته ڇا اُهي باقي حصي کي پاڪستان جي نالي سان برقرار رکڻ گهرن ٿا؟ ڇا اُهي ٻيهر ”پاڪستان“ جي نالي سان گڏيل فيڊريشن ٺاهي هلڻ ۾ راضي آهن؟ پر ايئن نه ڪيو ويو اتي اهو سوال به اُٿي ٿو ته ”اُهي ڪم ڪير ڪري ها؟ يا اها راءِ ڪير گهري ها؟ ان کانسواءِ جيڪڏهن وڌيڪ نه تڏهن به باقي رهيل صوبن ۾ چونڊون ٻيهر ڪرائجن ها، پر جيئن ته ملڪ تازو ٽٽي چڪو هو. اقتدار تڙ تڪڙ ۾ ذوالفقار علي ڀٽي جي حوالي ڪيو ويو هو، جنهن باقي رهيل حصي کي نه صرف ”نئين پاڪستان“ جو نالو ڏنو هو پر ”اهم“ سياسي جماعتن يعني ”نعپ“ ۽ جمعيت العماءِ اسلام جي قيادت کي اعتماد ۾ وٺي مملڪتي وهنوار هلائڻ جو ”مثبتي“ ۽ ”صحتمند“ ماحول جوڙيو هو، ان ڪري ڪنهن جي طرفان به ”پاڪستان“ ۾ نئين سر  شامل ٿيڻ يا نه ٿيڻ يا چونڊون نئين سر ڪرائڻ جو مسئلو يا مطالبو نه اٿاريو ويو.

ذوالفقار علي ڀٽي نه صرف 1973ع وارو آئين ٺهرايو پر ان آئين جي سلسلي ۾ اهم جماعتن جي حمايت پڻ حاصل ڪئي. جڏهن ته سرحد ۽ بلوچستان ۾ نعپ ۽ جمعيت جي گڏيل حڪومت جو حق پڻ قبول ڪيو.

1973ع جو آئين، اُن دور ۾ ”غنيمت“ هو پر ڪيترين ڌرين اُن وقت به ان کي ناقص ۽ ناڪافي قرار ڏنو.

ان ماحول ۾ سنڌ يونيورسٽي جي وائيس چانسيلر سيد غلام مصطفيٰ شاهه، نئين آئين ٺاهڻ ۾ مکيه ڪردار ادا ڪندڙ ميمبر حفيظ پيرزادي کي ڊاڪٽريٽ جي اعزازي ڊگري ڏيڻ لاءِ دعوت ڏني. سنڌ جي گورنر هجڻ جي حيثيت سان ان وقت جي گورنر رعنا لياقت علي، سنڌ جي يونيورسٽين جي چانسيلر هئي. ان ڪري ان تقريب ۾ حفيظ پيرزادي سان گڏ رعنا لياقت علي پڻ شرڪت جي لاءِ آيل هئي. جيئي سنڌ اسٽوڊنٽس فيڊريشن جي قيادت ان تقريب جي خلاف هئي ۽ حفيظ پيرزادي کي اعزازي ڊگري ڏيڻ جي حق ۾ نه هئي پر جيئي سنڌ اسٽوڊنٽس فيڊريشن سان لاڳاپيل يوسف جکراڻي ۽ سندس چند ساٿي، غلا مصطفيٰ شاهه جي اثر ۾ هجڻ جي ڪري ان تقريب ۾ ڪو به احتجاج يا هنگامو ڪرڻ جي حق ۾ نه هئا. ان موقعي تي سنڌ نيشنل اسٽوڊنٽس فيڊريشن جي قيادت اهو فيصلو ڪيو هو ته ان تقريب ۾ شريڪ ئي نه ٿجي. جڏهن ته S.N.S.F انجنيئرنگ ڪاليج کي يونيورسٽي جو درجو ڏيارڻ جي مطالبي جي حق ۾ تقريب کان هڪ ڏينهن اڳ ”ڪاليج“ جي حد ۾ جلسو منعقد ڪيو ويو. سائين غلام مصطفيٰ شاهه، انجنيئرنگ ڪاليج ۾ ٿيل ان جلسي تي به ناراضگي جو اظهار ڪيو هو ۽ جوابي جلسو ڪرائي S.N.S.F جي قيادت تي تنقيد ڪئي هئي.

بهرحال سنڌ يونيورسٽي ۾ جڏهن حفيظ پيرزادي کي اعزازي ڊگري ڏيڻ جي تقريب شروع ٿي ته جيئي سنڌ اسٽوڊنٽس فيڊريشن جي اڳواڻن ۽ ڪارڪنن مخالفت ۾ نعري بازي شروع ڪئي. جڏهن پيپلز اسٽوڊنٽس فيڊريشن مان لاڳاپيل شاگردن پيپلز پارٽي جي حق ۾ نعريبازي ڪئي. ان هنگاما آرائيءَ ۾ بيگم رعنا لياقت علي خان تي به هٿ کنيا ويا ته حفيظ پيرزادي جي خلاف پڻ نعرا لڳايا ويا. اتفاق سان اسماعيل وساڻ، حفيظ پيرزادي جي سامهون اچي ويو. حفيظ پيرزادي نعريبازي جي جواب ۾ ”مڇرجي“ جڏهن اسماعيل وساڻ کي ”ماءُ“ تي گار ڏني ته موٽ ۾ اسماعيل به کيس زوردار چماٽ وهائي ڪڍي. سڄي تقريب هنگامي جي ور چڙهي وئي. هڪ پوليس جو آفيسر دل جو دورو پوڻ سبب فوت ٿي ويو. جڏهن ته ڪجهه پوليس وارا زخمي پڻ ٿيا.

سڄي ڄامشوري ۾ تاءُ پکڙجي ويو. جڏهن ته حڪومت ٿرٿلي ۾ پئجي وئي ۽ انڌاڌنڌ گرفتاريون ڪيون ويون. اسماعيل وساڻ، عزيز بنگوار، سڪندر بنگوار، امان الله شيخ، مولا بخش لغاري ۽ احمد خان شر گرفتار ڪيا ويا. جڏهن ته احمد خان جمالي ۽ شاهه محمد شاهه سميت ڪيترن جا وارنٽ جاري ڪيا ويا. هاسٽلون خالي ڪرايون ويون ۽ يونيورسٽي توڙي انجنيئرنگ ۽ ميڊيڪل ڪاليج بند ڪيا ويا.

خوف ۽ هراس جي ان ماحول ۾ سڀني شاگرد جماعتن جي قيادت ”غائب“ ٿي وئي هئي. ان ماحول ۾ احمد خان جمالي، نذير عباسي ۽ سنڌ نيشنل اسٽوڊنٽس فيڊريشن جي قيادت سنڌ جي مختلف شهرن جي شاگردن کي صحيح صورتحال کان آگاهه به ڪيو ته شاگردن جي آزادي، ڪيس ختم ڪرڻ ۽ تعليمي ادارا کولڻ جي لاءِ ”ميڊيا“ کي به استعمال ڪيو ته پمفليٽ ورهائي خوف ۽ ڊپ کي پڻ ٽوڙڻ جي ڪوشش ڪئي ۽ وال چاڪنگ پڻ ڪئي وئي.

هنگامي کان تقريبن ٻه هفتا پوءِ روپوشيءَ دوران جڏهن آءٌ (احمد خان) مسلم ڪاليج جي هاسٽل ۾ هڪ گڏجاڻيءَ کانپوءِ پمفليٽ ورهائي ڄامشوري وڃڻ لاءِ اولڊ ڪيمپس ۾ پهتس ته اوچتو ئي اوچتو پوليس گهيرو ڪري ورتو، مونکي منهنجي هڪ ڪلاس فيلو احسن زيدي سان گڏ گرفتار ڪيو، جيڪو پڻ بس جو انتظار ڪري رهيو هو. گرفتار ڪندڙ D.S.P کي مون عرض ڪيو ته ”هن کي ته ڇڏيو“ هن جو ڪهڙو قصور آهي؟ جنهن تي احسن کي ڇڏي ڏنائون باقي مونکي اتي ڀرسان ئي سندن آفيس ۾ وٺي ويا. منهنجي روبرو جتي ڪٿي وائرليس تي پيغام ڏنائون ته ”اصلي مجرم“ پڪڙيو اٿئون، ان ڪري احمد خان شر کي ڀل آزاد ڪيو.

ان وقت به مون وٽ ڪجهه پمفليٽ گنجي جي هيٺان موجود هئا. مون پوليس آفيسر کي ”واش روم“ استعمال ڪرڻ جو عرض ڪيو ۽ اهڙي طرح اهي پمفليٽ هڪ پاسي ڪيا. آڌيءَ رات جو هڪ ڪار ۾ پوئين سيٽ جي وچ ۾ ويهاري مونکي حيدرآباد جي سٽي ٿاڻي تي وٺي آيا. جتي مير محمد وساڻ، ذوالفقار ڄاموٽ سندن ٻئي هڪ ساٿي سان اول ئي موجود هئا. جڏهن ته هڪ کولي ۾ مولا بخش لغاري ته ٻيءَ کوليءَ ۾ پارس ارشاد عباسي بند هئا. مونکي جدا کوليءَ ۾ اڪيلو بند ڪري، ٿاڻي وارن کي سختيءَ سان تاڪيد ڪئي وئي ته ”هن سان ڪير به نه ملي ۽ نه ئي ڪير ڳالهائي“.

بهرحال پوليس جو هڪ سپاهي جيڪو ذات جو لاشاري هو، ان کي مون چيو ته ڏس نه ته مون وٽ پئسا آهن ته نه ئي ڪپڙا صاف آهن ۽ نه ئي منهنجي گرفتاري جي ڪنهن کي خبر هئي. منهنجو هڪ دوست شاهد صديقي پنهنجي ڀيڻ کي اڪثر تلڪ چاڙهي اسڪول مان منجهند جو وٺڻ ايندو آهي. ان جي ڪار جو نمبر آهي SK-4050 ان کي منهنجي چٺي پهچاءِ هو توکي خرچي به ڏيندو ته منهنجي لاءِ ڪپڙا به موڪليندو ۽ ٻين دوستن کي اطلاع به ڪندو. ان سپاهي جي مدد سان اهي سڀ ڳالهيون به ٿيون ته شاهد پاڻ به اچي پري کان ڏسي هٿ لوڏي هليو ويو. مونکي به تسلي ٿي، پر پوءِ خبر پئي ته جنهن وقت مونکي گرفتار ڪيو پئي ويو ته ان وقت هڪ اخباري نمائندي مونکي به ڏسي ورتو هو، اُن اها خبر اخبار ۾ هلائي ڇڏي هئي ۽ اهڙي طرح دوست اول ئي باخبر ٿي چڪا هئا. ڪجهه ڏينهن کانپوءِ چالان ڪري مونکي به حيدرآباد سينٽرل جيل ۾ موڪليائون. جيل ۾ اسماعيل وساڻ، سڪندر بنگوار، عزيز بنگوار، امان الله شيخ ۽ مولا بخش لغاري ۽ آءٌ B ڪلاس ۾ بند هئاسين. اسان تي قتل ۽ هنگامي جا ڪيس هئا.

انهن ڏينهن ۾ مهراڻ اخبار جو ايڊيٽر سائين سردار علي شاهه به جيل ۾ هو.

جيل ۾ اسان تي هروڀرو ڪا به سختي نه هئي ۽ ماني، ٽڪي جي به تڪليف نه هئي پر ”قيد“ ته انسان جي فطرت جي خلاف آهي. ان ڪري جيڪڏهن ڪير به جيل ۾ خوش ۽ مطمئن رهڻ جي دعويٰ ڪري ته پڪ سمجهندا ته يا ته اهو ”انسان“ نه آهي يا ”ڪوڙ“ ٿو ڳالهائي.

شاگرد تحريڪ جي زماني ۾ مون ڪافي دفعا جيل جي سزا ڀوڳي هئي، پر هن دفعي مونکي ڪي احساس ڏاڍو ستائي رهيا هئا، هڪ اهو ته ”اسان ان تقريب يا هنگامي ۾ ڪو حصو ئي نه ورتو هو، ٻيو ته انجنيئرنگ جي آخري سال ۾ رسٽيڪيٽ ڪيو ويو آهيان، جڏهن ته مون ڪو ڏوهه به نه ڪيو آهي، ٽيون ته والد ۽ ڀائر سخت پريشان هئا، جيڪي روبرو ته مونکي ڪجهه به نه چوندا هئا پر جيل جي ملاقات جي دوران آءٌ هنن جي اڳيان الائجي ڇو ڪنڌ نه کڻي سگهندو هوس. انهن احساسن جي دٻاءَ ۽ ان ذهني ڪيفيت ۽ پيڙا جي اثر هيٺ مون هڪ خط سائين غلام مصطفيٰ شاهه کي لکيو هو. آءٌ اقرار ٿو ڪريان ته اصولي طور تي ۽ سياسي طور تي اهو خط مونکي به لکڻ کپندو هو پر ان خط کي مرحوم عزيز بنگوار معافي نامي جو نالو ڏئي زيادتي ڪئي آهي ۽ اهو خط شايع ڪري شايد پنهنجو پاڻ کي مطمئن ڪرڻ جي ڪوشش ڪئي. آءٌ ٻيهر اهو اعتراف ۽ اقرار ٿو ڪريان ته S.N.S.F جي اهم عهديدار جي حيثيت سان مونکي اهو خط به نه لکڻ کپندو هو پر انسان ڪڏهن ڪهڙي ذهني ڪيفيت هيٺ رهي ٿو ته ڪڏهن ڪهڙي دٻاءُ ۾ سوچي ٿو. جڏهن ته S.N.S.F جي قيادت نه ته رعنا لياقت علي (هڪ عورت) تي هٿ کڻڻ کي سٺي نظر سان ڏٺو ته نه ئي ان موقعي تي هنگامو ڪرڻ جي حق ۾ هئي، پر پوءِ به گرفتاري ۽ رسٽيڪيشن جي احساس بار بار ڏاڍو تنگ ڪيو. ڪنهن به جرم کانسواءِ قيد جو احساس!! غلط واردات ۾ ملوث ڪرڻ جو احساس!! جيتريقدر جيل ڪاٽڻ جو تعلق آهي ته سچي ڳالهه اها آهي ته جيل ۾ ڪير به خوش نه هو پر ان کان به وڏو سچ اهو آهي ته جيل ۾ جيترو تنگ، بيزار ۽ پريشان عزيز بنگوار هو ايترو ٻيو ڪير به نه هو. ان جو اندازو ان حقيقت مان به لڳائي سگهجي ٿو ته عزيز کي مختلف بهانن ۽ جائز، ناجائز سبب جي ڪري لياقت ميڊيڪل ڪاليج جي اسپتال ۾ به رهايو ويو.

بهرحال ان سلسلي ۾ گڏ قيد ڪاٽيندڙ ٻيا دوست به ايمانداريءَ سان پنهنجي راءِ ڏئي سگهن ٿا، پر جيئن ته عزيز هاڻي هن جهان ۾ نه رهيو آهي، ان ڪري سندس باري ۾ هن وقت ”صحيح“ ڳالهه ڪرڻ ۽ وڌيڪ ”سچ“ ڳالهائڻ به مناسب نه ٿيندو. عزيز بنگوار بهادر ۽ سٺو ساٿي هو، کيس پنهنجن عزيزن مان ئي ڪنهن جهيڙي ۾ اهڙو ڌڪ هنيو جو ويچاري جي جسم جون هيٺيون ڌڙ ڪم نه ڪندو هو. هڪ بهادر ۽ بيباڪ قومي ڪارڪن سان اهڙي ويڌن نه ٿيڻ کپندي هئي.

مرحوم سائين امداد محمد شاهه کي جس هجي جنهن عزيز بنگوار جي هر طرح مدد ڪئي ۽ آخري وقت تائين سندس سار سنڀال لڌي.

آءٌ آخري ڀيرو عزيز بنگوار کي ڏسڻ لاءِ جڏهن ڪراچي جي سول اسپتال ۾ پهتس ته کيس ڪوما ۾ ڏسي اُتي گهڻو وقت بيهڻ جي همت نه ساري سگهيس.

عزيز بنگوار پنهنجين ڪچاين ۽ ڪمزورين جو ذڪر ۽ اعتراف ڪري ”وڏ ماڻهپائي“ جو ثبوت به ڏنو ته پنهنجي تنظيم جي اڳواڻن ۽ عهديدارن جي ”چهرن“ کي بي نقاب ڪري نوجوانن ۽ ديس واسين کي پڻ خبردار ڪيو ته جيئن آئينده ڪير به کين ”استعمال“ نه ڪري سگهي، پر سوال اهو آهي ته ڇا اڄوڪي تحريڪي قيادت نوجوانن ۽ وطن واسين جو وڃايل اعتماد بحال ڪرڻ ۾ ڪامياب ٿي سگهي آهي؟ جيڪڏهن ايئن ٿي سگهي ته پوءِ شايد عزيز جو اعتراف ضايع نه سمجهڻ گهرجي.

سنڌ يونيورسٽيءَ ۾ ٿيل هنگامي جي بنيادن تي قائم ڪيل ڪيسن جي ڏوهه ۾ اسان کي حيدرآباد جيل ۾ رکيو ويو پر اسان جي خلاف ڪيس ڪراچي ۾ قائم ڪيل اسپيشل ٽربيونل ۾ هلندو هو، جنهن جو سربراهه مشهور جج احمد خان بارڪزئي هو ۽ ان کانپوءِ مقصود احمد شيخ هو.

شنوائي کان هڪ ڏينهن اڳ ريل رستي اسان کي ڪراچي سينٽرل جيل منتقل ڪندا هئا، جتان صبح جو ٽربيونل ۾ پيش ڪندا هئا. تقريبن ڇهه مهينا اسان اهي شنوايون ڀوڳيون. اسان کانپوءِ سنڌ هاءِ ڪورٽ جي طرفان اسان جي ضمانت منظور ڪئي وئي ۽ اسان آزاد ٿي آياسين.

پيپلز پارٽي جي ساڳي حڪومت اسان جي رسٽيڪيشن واپس ورتي. مون انجنيئرنگ جو آخري سال به فرسٽ ڪلاس ۾ پاس ڪيو. اهڙيءَ طرح اسان جي خلاف قائم ڪيل ڪيس جيئن ته سياسي هئا، ان ڪري آهستي آهستي سردخاني جي حوالي ٿيندي ٿيندي ختم ٿي ويا.

جواب ڇڏيو

لاگ ان ٿيڻ لاءِ هيٺ پنهنجي تفصيل ڀريو يا ڪنهن آئڪان تي ڪلڪ ڪريو:

WordPress.com Logo

توهان پنهنجو WordPress.com اڪائونٽ استعمال ڪندي رايو ڏئي رهيا آهيو. لاگ آئوٽ ڪريو / تبديل ڪريو )

Twitter picture

توهان پنهنجو Twitter اڪائونٽ استعمال ڪندي رايو ڏئي رهيا آهيو. لاگ آئوٽ ڪريو / تبديل ڪريو )

Facebook photo

توهان پنهنجو Facebook اڪائونٽ استعمال ڪندي رايو ڏئي رهيا آهيو. لاگ آئوٽ ڪريو / تبديل ڪريو )

Google+ photo

توهان پنهنجو Google+ اڪائونٽ استعمال ڪندي رايو ڏئي رهيا آهيو. لاگ آئوٽ ڪريو / تبديل ڪريو )

%s سان رابطو پيو ڪري

%d bloggers like this: