• </* Theme Name: Twenty Ten Theme URI: http://wordpress.org/ Description: The 2010 theme for WordPress is stylish, customizable, simple, and readable -- make it yours with a custom menu, header image, and background. Twenty Ten supports six widgetized areas (two in the sidebar, four in the footer) and featured images (thumbnails for gallery posts and custom header images for posts and pages). It includes stylesheets for print and the admin Visual Editor, special styles for posts in the "Asides" and "Gallery" categories, and has an optional one-column page template that removes the sidebar. Author: the WordPress team Version: 1.3 License: GNU General Public License License URI: license.txt Tags: black, blue, white, two-columns, fixed-width, custom-header, custom-background, threaded-comments, sticky-post, translation-ready, microformats, rtl-language-support, editor-style, custom-menu */ /* =Reset default browser CSS. Based on work by Eric Meyer: http://meyerweb.com/eric/tools/css/reset/index.html -------------------------------------------------------------- */ html, body, div, span, applet, object, iframe, h1, h2, h3, h4, h5, h6, p, blockquote, pre, a, abbr, acronym, address, big, cite, code, del, dfn, em, font, img, ins, kbd, q, s, samp, small, strike, strong, sub, sup, tt, var, b, u, i, center, dl, dt, dd, ol, ul, li, fieldset, form, label, legend, table, caption, tbody, tfoot, thead, tr, th, td { background: transparent; border: 0; margin: 0; padding: 0; vertical-align: baseline; } body { line-height: 1; } h1, h2, h3, h4, h5, h6 { clear: both; font-weight: normal; } ol, ul { list-style: none; } blockquote { quotes: none; } blockquote:before, blockquote:after { content: ''; content: none; } del { text-decoration: line-through; } /* tables still need 'cellspacing="0"' in the markup */ table { border-collapse: collapse; border-spacing: 0; } a img { border: none; } /* =Layout -------------------------------------------------------------- */ /* LAYOUT: Two columns DESCRIPTION: Two-column fixed layout with one sidebar right of content */ #container { float: left; margin: 0 -240px 0 0; width: 100%; } #content { margin: 0 280px 0 20px; } #primary, #secondary { float: right; overflow: hidden; width: 220px; } #secondary { clear: right; } #footer { clear: both; width: 100%; } /* LAYOUT: One column, no sidebar DESCRIPTION: One centered column with no sidebar */ .one-column #content { margin: 0 auto; width: 640px; } /* LAYOUT: Full width, no sidebar DESCRIPTION: Full width content with no sidebar; used for attachment pages */ .single-attachment #content { margin: 0 auto; width: 900px; } /* =Fonts -------------------------------------------------------------- */ body, input, textarea, .page-title span, .pingback a.url { font-family: MB Khursheed, Georgia, "Bitstream Charter", serif; } h3#comments-title, h3#reply-title, #access .menu, #access div.menu ul, #cancel-comment-reply-link, .form-allowed-tags, #site-info, #site-title, #wp-calendar, .comment-meta, .comment-body tr th, .comment-body thead th, .entry-content label, .entry-content tr th, .entry-content thead th, .entry-meta, .entry-title, .entry-utility, #respond label, .navigation, .page-title, .pingback p, .reply, .widget-title, .wp-caption-text { font-family: MB Khursheed, "Helvetica Neue", Arial, Helvetica, "Nimbus Sans L", sans-serif; } input[type=submit] { font-family: MB Khursheed, "Helvetica Neue", Arial, Helvetica, "Nimbus Sans L", sans-serif; } pre { font-family: MB Khursheed, "Courier 10 Pitch", Courier, monospace; } code { font-family: MB Khursheed, Monaco, Consolas, "Andale Mono", "DejaVu Sans Mono", monospace; } /* =Structure -------------------------------------------------------------- */ /* The main theme structure */ #access .menu-header, div.menu, #colophon, #branding, #main, #wrapper { margin: 0 auto; width: 940px; } #wrapper { background: #fff; margin-top: 20px; padding: 0 20px; } /* Structure the footer area */ #footer-widget-area { overflow: hidden; } #footer-widget-area .widget-area { float: left; margin-right: 20px; width: 220px; } #footer-widget-area #fourth { margin-right: 0; } #site-info { float: left; font-size: 14px; font-weight: bold; width: 700px; } #site-generator { float: right; width: 220px; } /* =Global Elements -------------------------------------------------------------- */ /* Main global 'theme' and typographic styles */ body { background: #f1f1f1; } body, input, textarea { color: #666; font-size: 12px; line-height: 18px; } hr { background-color: #e7e7e7; border: 0; clear: both; height: 1px; margin-bottom: 18px; } /* Text elements */ p { margin-bottom: 18px; text-align:justify; } ul { list-style: square; margin: 0 0 18px 1.5em; } ol { list-style: decimal; margin: 0 0 18px 1.5em; } ol ol { list-style: upper-alpha; } ol ol ol { list-style: lower-roman; } ol ol ol ol { list-style: lower-alpha; } ul ul, ol ol, ul ol, ol ul { margin-bottom: 0; } dl { margin: 0 0 24px 0; } dt { font-weight: bold; } dd { margin-bottom: 18px; } strong { font-weight: bold; } cite, em, i { font-style: italic; } big { font-size: 131.25%; } ins { background: #ffc; text-decoration: none; } blockquote { font-style: italic; padding: 0 3em; } blockquote cite, blockquote em, blockquote i { font-style: normal; } pre { background: #f7f7f7; color: #222; line-height: 18px; margin-bottom: 18px; overflow: auto; padding: 1.5em; } abbr, acronym { border-bottom: 1px dotted #666; cursor: help; } sup, sub { height: 0; line-height: 1; position: relative; vertical-align: baseline; } sup { bottom: 1ex; } sub { top: .5ex; } input[type="text"], textarea { background: #f9f9f9; border: 1px solid #ccc; box-shadow: inset 1px 1px 1px rgba(0,0,0,0.1); -moz-box-shadow: inset 1px 1px 1px rgba(0,0,0,0.1); -webkit-box-shadow: inset 1px 1px 1px rgba(0,0,0,0.1); padding: 2px; } a:link { color: #0066cc; } a:visited { color: #743399; } a:active, a:hover { color: #ff4b33; } /* Text meant only for screen readers */ .screen-reader-text { position: absolute; left: -9000px; } /* =Header -------------------------------------------------------------- */ #header { padding: 30px 0 0 0; } #site-title { float: left; font-size: 30px; line-height: 36px; margin: 0 0 18px 0; width: 700px; } #site-title a { color: #000; font-weight: bold; text-decoration: none; } #site-description { clear: right; float: right; font-style: italic; margin: 15px 0 18px 0; width: 220px; } /* This is the custom header image */ #branding img { border-top: 4px solid #000; border-bottom: 1px solid #000; display: block; float: left; } /* =Menu -------------------------------------------------------------- */ #access { background: #000; display: block; float: left; margin: 0 auto; width: 940px; } #access .menu-header, div.menu { font-size: 13px; margin-left: 12px; width: 928px; } #access .menu-header ul, div.menu ul { list-style: none; margin: 0; } #access .menu-header li, div.menu li { float: left; position: relative; } #access a { color: #aaa; display: block; line-height: 38px; padding: 0 10px; text-decoration: none; } #access ul ul { box-shadow: 0px 3px 3px rgba(0,0,0,0.2); -moz-box-shadow: 0px 3px 3px rgba(0,0,0,0.2); -webkit-box-shadow: 0px 3px 3px rgba(0,0,0,0.2); display: none; position: absolute; top: 38px; left: 0; float: left; width: 180px; z-index: 99999; } #access ul ul li { min-width: 180px; } #access ul ul ul { left: 100%; top: 0; } #access ul ul a { background: #333; line-height: 1em; padding: 10px; width: 160px; height: auto; } #access li:hover > a, #access ul ul :hover > a { background: #333; color: #fff; } #access ul li:hover > ul { display: block; } #access ul li.current_page_item > a, #access ul li.current-menu-ancestor > a, #access ul li.current-menu-item > a, #access ul li.current-menu-parent > a { color: #fff; } * html #access ul li.current_page_item a, * html #access ul li.current-menu-ancestor a, * html #access ul li.current-menu-item a, * html #access ul li.current-menu-parent a, * html #access ul li a:hover { color: #fff; } /* =Content -------------------------------------------------------------- */ #main { clear: both; overflow: hidden; padding: 40px 0 0 0; } #content { margin-bottom: 36px; } #content, #content input, #content textarea { color: #333; font-size: 16px; line-height: 24px; } #content p, #content ul, #content ol, #content dd, #content pre, #content hr { margin-bottom: 24px; } #content ul ul, #content ol ol, #content ul ol, #content ol ul { margin-bottom: 0; } #content pre, #content kbd, #content tt, #content var { font-size: 15px; line-height: 21px; } #content code { font-size: 13px; } #content dt, #content th { color: #000; } #content h1, #content h2, #content h3, #content h4, #content h5, #content h6 { color: #000; line-height: 1.5em; margin: 0 0 20px 0; } #content table { border: 1px solid #e7e7e7; margin: 0 -1px 24px 0; text-align: left; width: 100%; } #content tr th, #content thead th { color: #888; font-size: 12px; font-weight: bold; line-height: 18px; padding: 9px 24px; } #content tr td { border-top: 1px solid #e7e7e7; padding: 6px 24px; } #content tr.odd td { background: #f2f7fc; } .hentry { margin: 0 0 48px 0; } .home .sticky { background: #f2f7fc; border-top: 4px solid #000; margin-left: -20px; margin-right: -20px; padding: 18px 20px; } .single .hentry { margin: 0 0 36px 0; } .page-title { color: #000; font-size: 14px; font-weight: bold; margin: 0 0 36px 0; } .page-title span { color: #333; font-size: 16px; font-style: italic; font-weight: normal; } .page-title a:link, .page-title a:visited { color: #888; text-decoration: none; } .page-title a:active, .page-title a:hover { color: #ff4b33; } #content .entry-title { color: #000; font-size: 21px; font-weight: bold; line-height: 1.3em; margin-bottom: 0; } .entry-title a:link, .entry-title a:visited { color: #000; text-decoration: none; } .entry-title a:active, .entry-title a:hover { color: #ff4b33; } .entry-meta { color: #888; font-size: 12px; } .entry-meta abbr, .entry-utility abbr { border: none; } .entry-meta abbr:hover, .entry-utility abbr:hover { border-bottom: 1px dotted #666; } .entry-content, .entry-summary { clear: both; padding: 12px 0 0 0; } #content .entry-summary p:last-child { margin-bottom: 12px; } .entry-content fieldset { border: 1px solid #e7e7e7; margin: 0 0 24px 0; padding: 24px; } .entry-content fieldset legend { background: #fff; color: #000; font-weight: bold; padding: 0 24px; } .entry-content input { margin: 0 0 24px 0; } .entry-content input.file, .entry-content input.button { margin-right: 24px; } .entry-content label { color: #888; font-size: 12px; } .entry-content select { margin: 0 0 24px 0; } .entry-content sup, .entry-content sub { font-size: 10px; } .entry-content blockquote.left { float: left; margin-left: 0; margin-right: 24px; text-align: right; width: 33%; } .entry-content blockquote.right { float: right; margin-left: 24px; margin-right: 0; text-align: left; width: 33%; } .page-link { clear: both; color: #000; font-weight: bold; margin: 0 0 22px 0; word-spacing: 0.5em; } .page-link a:link, .page-link a:visited { background: #f1f1f1; color: #333; font-weight: normal; padding: 0.5em 0.75em; text-decoration: none; } .home .sticky .page-link a { background: #d9e8f7; } .page-link a:active, .page-link a:hover { color: #ff4b33; } body.page .edit-link { clear: both; display: block; } #entry-author-info { background: #f2f7fc; border-top: 4px solid #000; clear: both; font-size: 14px; line-height: 20px; margin: 24px 0; overflow: hidden; padding: 18px 20px; } #entry-author-info #author-avatar { background: #fff; border: 1px solid #e7e7e7; float: left; height: 60px; margin: 0 -104px 0 0; padding: 11px; } #entry-author-info #author-description { float: left; margin: 0 0 0 104px; } #entry-author-info h2 { color: #000; font-size: 100%; font-weight: bold; margin-bottom: 0; } .entry-utility { clear: both; color: #888; font-size: 12px; line-height: 18px; } .entry-meta a, .entry-utility a { color: #888; } .entry-meta a:hover, .entry-utility a:hover { color: #ff4b33; } #content .video-player { padding: 0; } /* =Asides -------------------------------------------------------------- */ .home #content .format-aside p, .home #content .category-asides p { font-size: 14px; line-height: 20px; margin-bottom: 10px; margin-top: 0; } .home .hentry.format-aside, .home .hentry.category-asides { padding: 0; } .home #content .format-aside .entry-content, .home #content .category-asides .entry-content { padding-top: 0; } /* =Gallery listing -------------------------------------------------------------- */ .format-gallery .size-thumbnail img, .category-gallery .size-thumbnail img { border: 10px solid #f1f1f1; margin-bottom: 0; } .format-gallery .gallery-thumb, .category-gallery .gallery-thumb { float: left; margin-right: 20px; margin-top: -4px; } .home #content .format-gallery .entry-utility, .home #content .category-gallery .entry-utility { padding-top: 4px; } /* =Attachment pages -------------------------------------------------------------- */ .attachment .entry-content .entry-caption { font-size: 140%; margin-top: 24px; } .attachment .entry-content .nav-previous a:before { content: '\21900a0'; } .attachment .entry-content .nav-next a:after { content: '0a0\2192'; } /* =Images -------------------------------------------------------------- */ /* Resize images to fit the main content area. - Applies only to images uploaded via WordPress by targeting size-* classes. - Other images will be left alone. Use "size-auto" class to apply to other images. */ img.size-auto, img.size-full, img.size-large, img.size-medium, .attachment img { max-width: 100%; /* When images are too wide for containing element, force them to fit. */ height: auto; /* Override height to match resized width for correct aspect ratio. */ } .alignleft, img.alignleft { display: inline; float: left; margin-right: 24px; margin-top: 4px; } .alignright, img.alignright { display: inline; float: right; margin-left: 24px; margin-top: 4px; } .aligncenter, img.aligncenter { clear: both; display: block; margin-left: auto; margin-right: auto; } img.alignleft, img.alignright, img.aligncenter { margin-bottom: 12px; } .wp-caption { background: #f1f1f1; line-height: 18px; margin-bottom: 20px; max-width: 632px !important; /* prevent too-wide images from breaking layout */ padding: 4px; text-align: center; } .wp-caption img { margin: 5px 5px 0; } .wp-caption p.wp-caption-text { color: #888; font-size: 12px; margin: 5px; } .wp-smiley { margin: 0; } .gallery { margin: 0 auto 18px; } .gallery .gallery-item { float: left; margin-top: 0; text-align: center; width: 33%; } .gallery-columns-2 .gallery-item { width: 50%; } .gallery-columns-4 .gallery-item { width: 25%; } .gallery img { border: 2px solid #cfcfcf; } .gallery-columns-2 .attachment-medium { max-width: 92%; height: auto; } .gallery-columns-4 .attachment-thumbnail { max-width: 84%; height: auto; } .gallery .gallery-caption { color: #888; font-size: 12px; margin: 0 0 12px; } .gallery dl { margin: 0; } .gallery img { border: 10px solid #f1f1f1; } .gallery br+br { display: none; } #content .attachment img {/* single attachment images should be centered */ display: block; margin: 0 auto; } /* =Navigation -------------------------------------------------------------- */ .navigation { color: #888; font-size: 12px; line-height: 18px; overflow: hidden; } .navigation a:link, .navigation a:visited { color: #888; text-decoration: none; } .navigation a:active, .navigation a:hover { color: #ff4b33; } .nav-previous { float: left; width: 50%; } .nav-next { float: right; text-align: right; width: 50%; } #nav-above { margin: 0 0 18px 0; } #nav-above { display: none; } .paged #nav-above, .single #nav-above { display: block; } #nav-below { margin: -18px 0 0 0; } /* =Comments -------------------------------------------------------------- */ #comments { clear: both; } #comments .navigation { padding: 0 0 18px 0; } h3#comments-title, h3#reply-title { color: #000; font-size: 20px; font-weight: bold; margin-bottom: 0; } h3#comments-title { padding: 24px 0; } .commentlist { list-style: none; margin: 0; } .commentlist li.comment { border-bottom: 1px solid #e7e7e7; line-height: 24px; margin: 0 0 24px 0; padding: 0 0 0 56px; position: relative; } .commentlist li:last-child { border-bottom: none; margin-bottom: 0; } #comments .comment-body ul, #comments .comment-body ol { margin-bottom: 18px; } #comments .comment-body p:last-child { margin-bottom: 6px; } #comments .comment-body blockquote p:last-child { margin-bottom: 24px; } .commentlist ol { list-style: decimal; } .commentlist .avatar { position: absolute; top: 4px; left: 0; } .comment-author { } .comment-author cite { color: #000; font-style: normal; font-weight: bold; } .comment-author .says { font-style: italic; } .comment-meta { font-size: 12px; margin: 0 0 18px 0; } .comment-meta a:link, .comment-meta a:visited { color: #888; text-decoration: none; } .comment-meta a:active, .comment-meta a:hover { color: #ff4b33; } .commentlist .even { } .commentlist .bypostauthor { } .reply { font-size: 12px; padding: 0 0 24px 0; } .reply a, a.comment-edit-link { color: #888; } .reply a:hover, a.comment-edit-link:hover { color: #ff4b33; } .commentlist .children { list-style: none; margin: 0; } .commentlist .children li { border: none; margin: 0; } .nopassword, .nocomments { display: none; } #comments .pingback { border-bottom: 1px solid #e7e7e7; margin-bottom: 18px; padding-bottom: 18px; } .commentlist li.comment+li.pingback { margin-top: -6px; } #comments .pingback p { color: #888; display: block; font-size: 12px; line-height: 18px; margin: 0; } #comments .pingback .url { font-size: 13px; font-style: italic; } /* Comments form */ input[type=submit] { color: #333; } #respond { border-top: 1px solid #e7e7e7; margin: 24px 0; overflow: hidden; position: relative; } #respond p { margin: 0; } #respond .comment-notes { margin-bottom: 1em; } .form-allowed-tags { line-height: 1em; } .children #respond { margin: 0 48px 0 0; } h3#reply-title { margin: 18px 0; } #comments-list #respond { margin: 0 0 18px 0; } #comments-list ul #respond { margin: 0; } #cancel-comment-reply-link { font-size: 12px; font-weight: normal; line-height: 18px; } #respond .required { color: #ff4b33; font-weight: bold; } #respond label { color: #888; font-size: 12px; } #respond input { margin: 0 0 9px; width: 98%; } #respond textarea { width: 98%; } #respond .form-allowed-tags { color: #888; font-size: 12px; line-height: 18px; } #respond .form-allowed-tags code { font-size: 11px; } #respond .form-submit { margin: 12px 0; } #respond .form-submit input { font-size: 14px; width: auto; } /* =Widget Areas -------------------------------------------------------------- */ .widget-area ul { list-style: none; margin-left: 0; } .widget-area ul ul { list-style: square; margin-left: 1.3em; } .widget-area select { max-width: 100%; } .widget_search #s {/* This keeps the search inputs in line */ width: 60%; } .widget_search label { display: none; } .widget-container { margin: 0 0 18px 0; } .widget-title { color: #222; font-weight: bold; } .widget-area a:link, .widget-area a:visited { text-decoration: none; } .widget-area a:active, .widget-area a:hover { text-decoration: underline; } .widget-area .entry-meta { font-size: 11px; } #wp_tag_cloud div { line-height: 1.6em; } #wp-calendar { width: 100%; } #wp-calendar caption { color: #222; font-size: 14px; font-weight: bold; padding-bottom: 4px; text-align: left; } #wp-calendar thead { font-size: 11px; } #wp-calendar thead th { } #wp-calendar tbody { color: #aaa; } #wp-calendar tbody td { background: #f5f5f5; border: 1px solid #fff; padding: 3px 0 2px; text-align: center; } #wp-calendar tbody .pad { background: none; } #wp-calendar tfoot #next { text-align: right; } .widget_rss a.rsswidget { color: #000; } .widget_rss a.rsswidget:hover { color: #ff4b33; } .widget_rss .widget-title img { width: 11px; height: 11px; } /* Main sidebars */ #main .widget-area ul { margin-left: 0; padding: 0 20px 0 0; } #main .widget-area ul ul { border: none; margin-left: 1.3em; padding: 0; } #primary { } #secondary { } /* Footer widget areas */ #footer-widget-area { } /* =Footer -------------------------------------------------------------- */ #footer { margin-bottom: 20px; } #colophon { border-top: 4px solid #000; margin-top: -4px; overflow: hidden; padding: 18px 0; } #site-info { font-weight: bold; } #site-info a { color: #000; text-decoration: none; } #site-generator { font-style: italic; position: relative; } #site-generator a { background: url(images/wordpress.png) center left no-repeat; color: #666; display: inline-block; line-height: 16px; padding-left: 20px; text-decoration: none; } #site-generator a:hover { text-decoration: underline; } img#wpstats { display: block; margin: 0 auto 10px; } /* =Mobile Safari ( iPad, iPhone and iPod Touch ) -------------------------------------------------------------- */ pre { -webkit-text-size-adjust: 140%; } code { -webkit-text-size-adjust: 160%; } #access, .entry-meta, .entry-utility, .navigation, .widget-area { -webkit-text-size-adjust: 120%; } #site-description { -webkit-text-size-adjust: none; } /* =Print Style -------------------------------------------------------------- */ @media print { body { background: none !important; } #wrapper { clear: both !important; display: block !important; float: none !important; position: relative !important; } #header { border-bottom: 2pt solid #000; padding-bottom: 18pt; } #colophon { border-top: 2pt solid #000; } #site-title, #site-description { float: none; line-height: 1.4em; margin: 0; padding: 0; } #site-title { font-size: 13pt; } .entry-content { font-size: 14pt; line-height: 1.6em; } .entry-title { font-size: 21pt; } #access, #branding img, #respond, .comment-edit-link, .edit-link, .navigation, .page-link, .widget-area { display: none !important; } #container, #header, #footer { margin: 0; width: 100%; } #content, .one-column #content { margin: 24pt 0 0; width: 100%; } .wp-caption p { font-size: 11pt; } #site-info, #site-generator { float: none; width: auto; } #colophon { width: auto; } img#wpstats { display: none; } #site-generator a { margin: 0; padding: 0; } #entry-author-info { border: 1px solid #e7e7e7; } #main { display: inline; } .home .sticky { border: none; } } /* Theme Name: Twenty Ten */ /* RTL Basics */ body { direction:rtl; unicode-bidi:embed; } /* LAYOUT: Two-Column (Right) DESCRIPTION: Two-column fixed layout with one sidebar right of content */ #container { float: right; margin: 0 0 0 -240px; } #content { margin: 0 20px 36px 280px; } #primary, #secondary { float: left; } #secondary { clear: left; } /* =Fonts -------------------------------------------------------------- */ body, input, textarea, .page-title span, .pingback a.url, h3#comments-title, h3#reply-title, #access .menu, #access div.menu ul, #cancel-comment-reply-link, .form-allowed-tags, #site-info, #site-title, #wp-calendar, .comment-meta, .comment-body tr th, .comment-body thead th, .entry-content label, .entry-content tr th, .entry-content thead th, .entry-meta, .entry-title, .entry-utility, #respond label, .navigation, .page-title, .pingback p, .reply, .widget-title, input[type=submit] { font-family: MB Khursheed, Arial, Tahoma, sans-serif; } /* =Structure -------------------------------------------------------------- */ /* The main theme structure */ #footer-widget-area .widget-area { float: right; margin-left: 20px; margin-right: 0; } #footer-widget-area #fourth { margin-left: 0; } #site-info { float: right; } #site-generator { float: left; } /* =Global Elements -------------------------------------------------------------- */ /* Text elements */ ul, ol { margin: 0 1.5em 18px 0; } blockquote { font-style: normal; } /* Text meant only for screen readers */ .screen-reader-text { left: auto; text-indent:-9000px; overflow:hidden; } /* =Header -------------------------------------------------------------- */ #site-title { float: right; } #site-description { clear: left; float: left; font-style: normal; } #branding img { float: right; } /* =Menu -------------------------------------------------------------- */ #access { float:right; } #access .menu-header, div.menu { margin-right: 12px; margin-left: 0; } #access .menu-header li, div.menu li{ float:right; } #access ul ul { left:auto; right:0; float:right; } #access ul ul ul { left:auto; right:100%; } /* =Content -------------------------------------------------------------- */ #content table { text-align: right; margin: 0 0 24px -1px; } .page-title span { font-style:normal; } .entry-title, .entry-meta { clear: right; float: right; margin-left: 68px; margin-right: 0; } .entry-content input.file, .entry-content input.button { margin-left: 24px; margin-right:0; } .entry-content blockquote.left { float: right; margin-right: 0; margin-left: 24px; text-align: left; } .entry-content blockquote.right { float: left; margin-right: 24px; margin-left: 0; text-align: right; } #entry-author-info #author-avatar { float: right; margin: 0 0 0 -104px; } #entry-author-info #author-description { float: right; margin: 0 104px 0 0; } /* Gallery listing -------------------------------------------------------------- */ .category-gallery .gallery-thumb { float: right; margin-left:20px; margin-right:0; } /* Images -------------------------------------------------------------- */ #content .gallery .gallery-caption { margin-right: 0; } #content .gallery .gallery-item { float: right; } /* =Navigation -------------------------------------------------------------- */ .nav-previous { float: right; } .nav-next { float: left; text-align:left; } /* =Comments -------------------------------------------------------------- */ .commentlist li.comment { padding: 0 56px 0 0; } .commentlist .avatar { right: 0; left: auto; } .comment-author .says, #comments .pingback .url { font-style: normal; } /* Comments form */ .children #respond { margin: 0 0 0 48px; } /* =Widget Areas -------------------------------------------------------------- */ .widget-area ul { margin-right: 0; } .widget-area ul ul { margin-right: 1.3em; margin-left: 0; } #wp-calendar caption { text-align: right; } #wp-calendar tfoot #next { text-align: left; } /* Main sidebars */ #main .widget-area ul { margin-right: 0; padding: 0 0 0 20px; } #main .widget-area ul ul { margin-right: 1.3em; margin-left: 0; } /* =Footer -------------------------------------------------------------- */ #site-generator { font-style:normal; } #site-generator a { background-position: right center; padding-right: 20px; padding-left: 0; } .wordpress-hit-counter {direction:ltr;}
  • هڪ ڏينهن اسلاميه ڪاليج سکر جي اسٽاف روم ۾ ويٺي ويٺي سائين امير گل ڪٽوهر چيو ته اخبارن ۾ ڪالم ته ڏاڍا سٺا ٿا اچن پر ڪجھ عرصي کانپوءِ انهن جو نالو نشان نٿو ملي. پڇيومانس ته انٽرنيٽ تي به نٿا ملن . چيائين اتي به وڌ ۾ وڌ هفتي کان پراڻا نٿا ملن. بس اها ڳاله هئي هي بلاگ ٺاهڻ جي. _____ دعاگو : احمد علي مڱريو Website: ahmed.mangrio.com Email: ahmed@mangrio.com
  • صفحا

  • آرڪائوز

  • تازا ليک

  • تازا رايا

    Mohammad Khan Sial on وساريان نه وسرن (5) ڊي سي هاءِ…
    heman kumar on ڪاوش هائيڊ پارڪ
    jamila abbassi on سنڌي ٻولي قومي ٻولي ڇو نه؟ ليک…
    سنڌي ٻولي قومي ٻولي… on سنڌي ٻولي قومي ٻولي ڇو نه؟ ليک…
    Rehman Memon on تازي بجيٽ ۽ پسماندگي جي ڏانوڻن…
    Munwar ali on هر ڳالهه جي هڪڙي موسم آهي! ليک…
    ALLAHDINO BABBAR on ڏاکڻي پنجاب ۾ دهشتگردن خلاف ام…
    Dr Sameena Afghan on This blog is no more upda…
    Dr Sameena Afghan on تبديلي ئي آپشن هجڻ گهرجي! ليکڪ…
    Qasim Ali shah on سنڌ مان هندو آبادي جي لڏ پلاڻ…
    Sunita on ايف-آءِ-آر ڪٿي داخل ڪرائجي؟ لي…
    Abrar Ali Katpar on سال 1954 کان وٺي… ليکڪ :…
    Bilal jan on چڪر ڇاهي؟ ليکڪ : ڊاڪٽر ايوب…
    Bilal jan on چڪر ڇاهي؟ ليکڪ : ڊاڪٽر ايوب…
    muntazer soomro on سنڌ ۾ ايڏي پير پرستي ڇو…
  • بلاگ ڏٺو ويو

    • 13,189 دفعا

ذهني پورهيو ڇا آهي؟ ليکڪ : اثر امام

اثر امام

اثر امام

ڪجھه عرصو پهريان منهنجي هڪڙي سياسي دوست مونکي منهنجي ئي هڪڙي ٻئي سياسي دوست سان ملڻ کان اهو چئي روڪڻ جي ڪوشش ڪئي ته ” اهي ڪم نه ٿا ڪن“ پنهنجي دوست جو اهو جملو ٻڌڻ کانپوءِ آءُ مسلسل ان باري ۾ سوچيندو رهيس ته پاڻ ڪم ڇا کي ٿو چئجي؟ ڇاڪاڻ ته ” فلاڻو ماڻهو ڪم نه ٿو ڪري“ يا ” فلاڻي ڌر ڪم نه ٿي ڪري “ جو الزام ان وقت تائين ثابت يا رد نه ڪري سگهبو جيستائين اها ڳالهه چٽي نه ٿئي ته ڪم ڇا آهي؟

سنڌي ٻولي جو لفظ ” ڪم“ پنهنجي لفظي ۽ لغوي معنيٰ جي حساب سان تمام گهڻو وسيع  ۽ ڦهليل مفهوم رکندڙ لفظ آهي ان صورت ۾ ان جو مطلب سمجھڻ چڱو خاصو ڊيگهارو ڪم ٿي پوندو ان ڪري ڪم جي بنيادي وصف بيان ڪرڻ کانپوءِ اسين سياسي ڪم جي چوڌاري ڦرندا رهنداسين  ۽ پوءِ نه رڳو اهو طئي ڪنداسين ته سياسي ڪم ڇا کي چئبو آهي؟ يا سياست جي ٻولي ۾ ڪم جو مطلب ڇا آهي؟ پر اهو به سولائي سان سمجھي ۽ نبيري سگھنداسين ته ڪير ڪم ڪري ٿو ۽ڪير نه ٿو ڪري!!

سنڌي ٻولي ۾ هڪڙي چوڻي آهي ” چوڻ سولو آهي، ڪرڻ ڏکيو“ جنهن منجھان ائين پسجي ٿو ته ڪم سدائين ڪرڻ لاءِ هوندو آهي. قول  ۽ فعل جو تضاد ۽ انهن جون جدا جدا وصفون به اهو ٻڌائن ٿيون ته ڪم جو مطلب آهي عمل. اهڙي سرگرمي جنهنجو تعلق انساني عضون سان جڙي. انسان جي ظاهر ظهور عضوياتي سرگرمي کي ڪم چئبو آهي جيئن هاري ۽ پورهيت جو ڪم آهي يعني جسماني محنت ۽ جسماني ڪارگذاري کي ئي ڪم چئبو پر منهنجي خيال ۾ اها ڪم جي اڻپوري وصف آهي. اصل ۾ ڪم نالو آهي هر قسم جي ذهني ۽ جسماني سرگرمي جو. ان ڪري جيڪو ڌنار مال چاري رهيو آهي سو به هڪڙو ڪم ڪري رهيو آهي ۽ جيڪو عالم ڪنهن علمي مسئلي بابت ويچار ڪري رهيو آهي اهو به ڪم ئي ڪري رهيو آهي. ايتري تائين جو جيڪو ماڻهو ننڊ پيو آهي سو به هڪڙو ڪم ڪري رهيو آهي. ننڊ ڪرڻ جو ڪم ائين ئي ڪنهن شاعر چواڻي ” زندگي به هڪڙو ڪم آهي“ هتي ئي اهو بنيادي سوال جنم وٺي ٿو ته جيڪڏهن ڪم جو مفهوم ايترو وسيع آهي جو اهو بيڪاري کي به پنهنجي دامن ۾ جڳهه ڏئي ٿو ته پوءِ ائين ڇو آهي ته اسين هڪٻئي لاءِ چوندا آهيون ”هي بيڪار آهي، يا هو ڪم نه پيو ڪري“ ان جو جواب هي آهي ته اسان ٻين سڀني معاملن جيان ان سلسلي ۾ به تعصب جو شڪار آهيون يعني اسين سمجھون ٿا ته دنيا ۾ ڪم رڳو اهو آهي جيڪو اسين ڪري رهيا آهيون يا وري ڪم وارو ماڻهو به رڳو اهوآهي جيڪو اسان جي پسند جو ڪم ڪري ٿو باقي سڄي دنيا نڪمن سان ڀريل آهي. اهو ئي سبب آهي جو هاري ۽ پورهيت جو ٻار جيڪڏهن شاعري ڪري مضمون لکي يا سياست ڪري ته عمومن ائين سمجھيو ويندو آهي ته ڇورو کري ويو ڪم ڪار نه ٿو ڪري يعني جيڪي ڪم ۽ مشغلا فوري مادي فائدو نه ٿا ڏين، اسين سمجھندا آهيون ته اهي ڪم ئي ناهن. ان تعصب جي بنياد تي ئي حڪومت مخالف ڌريون سرڪاري پاليسين  ۽ هر عمل جي مخالفت ڪنديون رهنديون آهن ڇاڪاڻ ته سرڪار جيڪي ڪجھه ڪري رهي آهي سو مخالف ڌر جي نظر ۾ ته ڪم ئي ناهي هوندو سٺو يا ڪسو ته اڃان پوءِ جي ڳالهه آهي.

اسانکي ڪم جي ان تعصب واري وصف کان پاڻ بچائڻو پوندو يعني اسانکي طئي ڪرڻو پوندو ته ڪم رڳو اهو ناهي جيڪو اسين ڪري رهيا آهيون يا جيڪو اسين چاهيون ٿا ته ٻيا ماڻهو ڪن پر ان جي ابتڙ سادي معنيٰ ۾ ته ڪم هر قسم جي جسماني ۽ ذهني مشغولي ۽ سرگرمي جو نالو آهي پر نسبتن بلند سطح تي سوچبو ته هي ڳالهه سامهون ايندي ته هر ماڻهو پنهنجي سمورين صلاحيتن کي ڪتب آڻيندي ان مقصد ماڻڻ لاءِ ( جيڪو مقصد هن پنهنجي زندگي جي نصب العين طور مقرر ڪيو آهي) جيڪي به ذهني ۽ جسماني سرگرميون ڪري ٿو انهن کي ڪم چئبو. ان ڪري اسان کي هر ماڻهو لاءِ ايتري آزادي ضرور ڏيڻي پوندي ته هو پنهنجي لاءِ جيڪو  ۽ جهڙو نصب العين چاهي، مقرر ڪري سگهي ٿو  پر اها گنجائش پوءِ به رهندي ته ڇا هو پنهنجي نصب العين جي حاصلات لاءِ اهي سڀ سرگرميون ڪري ڪري رهيو آهي، جيڪي ان سلسلي  ۾ گھربل آهن؟

جيڪڏهن سياسي نقطعه نظر جي حوالي سان ڪنهن به هڪ فرد، گروهه يا پارٽي لاءِ اهو الزام هنيو ويندو ته اهي ڪم نه پيا ڪن تڏهن به ٻن شين تي خصوصي ڌيان ڏيڻو پوندو جيڪي بنيادي آهن. هڪڙو ته ان فرد، گروهه يا پارٽي جو نصب العين آهي ڇا؟ يعني ان جي سياست جي منزل ڇا آهي؟ ڪهڙو مقصد ماڻڻ لاءِ اهو فرد، گروهه يا پارٽي سياست  پئي ڪري؟ ڇو ته جيستائين ڳالهه کي ائين نه سمجھنداسين ته پوءِ يقينن اسان غلط نتيجا ڪڍنداسين. مثال طور پيپلز پارٽي ان لاءِ سياست پئي ڪري ته جيئن پاڪستان جي هر ماڻهو کي اٽو، لٽو  ۽ اجھو ڏئي سگهجي. پهريان اسين اهو ڏسنداسين ته نصب العين ڪهڙو آهي. ڀل اهو صحيح هجي يا غلط، مڪمل هجي توڙي اڌورو، ڇاڪاڻ ته نصب العين تي تنقيد وري هڪڙو ٻيو موضوع آهي. بهرحال پهرئين مرحلي ۾ اسانکي اهو ڏسڻو پوندو ته نصب العين ڇا آهي؟ ۽ ٻئي مرحلي ۾ اها پرک ڪرڻي پوندي ته ان نصب العين جي حاصلات لاءِ ڪهڙي قسم جون سرگرميون اختيار ڪيون پيون وڃن؟ تڏهن ئي اهو طئي ٿي سگھندو ته ڪير ڪم ڪري پيو ۽ ڪير نه پيو ڪري.

جڪڏهن ڪنهن پارٽي جو نصب العين هي آهي ته اقتدار اعليٰ تي قبضو ڪري عوامي ڀلائي جا ڪم ڪرڻا آهن ته پوءِ اسين اهو ڏسنداسين ته ان پارٽي اقتدار اعليٰ تي قبضو ڪرڻ لاءِ ڪهڙي رٿابندي ڪئي آهي؟ ڪهڙي رستي جي چونڊ ڪئي اٿس ۽ پوءِ اهو سوال ته جنهن رستي جي چونڊ ڪئي اٿس ان تي سفر به ڪري پئي يا نه؟ سندس سموريون ڪوششون ان لاءِ آهن ته طئي ٿيل رستن تي هلندي ملڪ جو اقتدار اعليٰ ماڻجي يا نه؟ رڳو ان بنياد تي ئي چئي سگهبو ته اها پارٽي ڪم ڪري رهي آهي يا نه.

پارٽي جو منشور ڪجهه به ٿي سگهي ٿو جيئن اڳ ۾ ذڪر ڪيو ويو ته اها ڳالهه تنقيد جوڳي به ٿي سگهي ٿي پر اسان جو واسطو نصب العين جي حاصلات لاءِ طئي ڪيل رٿابندي ۽ سمورين سرگرمين سان آهي. جيڪڏهن ڪا قومپرست پارٽي آزادي کي پنهنجو نصب العين مقرر ڪري ٿي ته سڀني اختلافن جي باوجود اهو سندس حق آهي ته هو پنهنجي لاءِ جهڙو وڻيس، نصب العين مقرر ڪري البت اسين اهو ڏسنداسين ته پاڻ آزادي وارو مقصد ماڻڻ لاءِ به ان پارٽي جون ڪهڙيون سرگرميون آهن؟ ڪيتري سنجيدگي آهي؟ ان سلسلي ۾ جدوجهد جو طريقعه ڪار ڪهڙو آهي؟ وغيره ۽ ائين تجزيو ڪندي اسين ڏسي  ۽ ڄاڻي سگهنداسين ته اها پارٽي واقعي ڪو ڪم به ڪري رهي آهي يا سکڻي لفاظي جي آڌار تي ماڻهن کي يرغمال بڻائي ابتو سياسي عمل کي ئي غير سائنسي ۽ جڳاڙي انداز ۾ پيش ڪري ماڻهن جو سياست تان ئي ارواح کڻائي رهي آهي.

ساڳي نموني ڪميونسٽ فڪر سان لاڳاپيل ڪنهن سياسي پارٽي لاءِ به اهو ئي فارمولو ڪتب آندو ويندو ته اها طبقاتي جدوجھد کي تيز ڪندي پورهيت طبقي کي منظم، متحد  ۽ باشعور بڻائڻ لاءِ ڪهڙو ڪردار ادا ڪري رهي آهي؟ پنهنجي ڪارڪنن جي ڪهڙي نظرياتي تربيت ڪري رهي آهي؟ عوام سان مسئلن جي بنياد تي ٿيندڙ سياست ۾ ڪيتري قدر گڏجي بيهي ٿي؟ پورهيت طبقي جي نمائندگي ڪندي عوام کي خاص ڪري پيڙهيل  ۽ ڪچليل طبقن کي پنهنجو پاڻ ڏي ڊوهڻ لاءِ ڪيتري قدر ڪوششون ڪري رهي آهي؟ تڏهن ئي ان لاءِ به چئي سگهبو ته اها ڪم ڪري رهي آهي يا نه!

منهنجي خيال ۾ ڪنهن به سياسي پارٽي لاءِ جڏهن اسين اهو جملو استعمال ڪندا آهيون ته ” اها ڪم نه پئي ڪري“ تڏهن اسين يا ته ان پارٽي جو نصب العين طئي ڪري رهيا هوندا آهيون يا وري نصب العين کي حاصل ڪرڻ لاءِ ان پارٽي کي رستو، رٿابندي يا سرگرميون تجويز ڪري رهيا آهيون. منهنجو مطلب آهي يا ته اسانکي ڪنهن وفاق پرست پارٽي سان اهو اختلاف هوندو آهي ته اها وفاق پرستي بجاءِ قومپرستي کي پنهنجو نصب العين ڇو نه ٿي بڻائي؟ يا وري اهو ته ڪا آزادي پسند قوم پرست پارٽي رياست سان جنگ ڇو نه ٿي جوٽي؟؟ ٻنهي صورتن ۾ جيتوڻيڪ اسان جي تنقيد جائز به ٿي سگهي ٿي پر ان جو مطلب اهو هرگز ناهي ته اها پارٽي ڪم نه پئي ڪري. ڪم ته اها ڪري پئي. ظاهر آهي نصب العين حاصل ڪرڻ لاءِ جدوجھد جو طريقو به ان کي ئي ڪرڻو آهي ٻئي ڪنهن کي نه.

جيئن اسين ڄاڻي چڪا آهيون ته نصب العين مختلف ٿي سگهن ٿا تئين ئي نصب العين ماڻڻ لاءِ برپا ڪيل جدوجھد جا انداز به مختلف ٿي سگهن ٿا. مثال طور ڪا پارٽي پنهنجي لاءِ ويڙهه وارو طريقو چونڊي سگهي ٿي. ڪا ووٽن ۾ کٽي اچڻ کانپوءِ انقلاب ڪرڻ وارو طريقو اختيار ڪري سگهي ٿي، ڪا عوام کي منظم ۽ متحد ڪري کين باشعور بڻائي رياستي ادارن تي قبضو ڪرڻ ۽ ڦورو حڪمرانن کي پوئتي پير ڪرڻ لاءِ مجبور ڪرڻ وارو رستو به اختيار ڪري سگهجي ٿي يا ڪي ٻيا انداز به ٿي سگهن ٿا.بهرحال اسان ان تي تنقيد ڪنداسين ته لاڳاپيل سياسي پارٽي پنهنجي لاءِ جيڪو به نصب العين طئي ڪيو هئو ۽ ان کي حاصل ڪرڻ لاءِ جهڙو به رستو اختيار ڪيو هئو، ڇا اها پارٽي ان تي عمل ڪري رهي آهي؟ اهو آهي اصل سوال. اهو آهي ڪنهن به پارٽي جي ڪم جي جانچ جو ذريعو. جيڪڏهن ڪنهن عليحدگي پسند پارٽي پنهنجي لاءِ هٿيابند ويڙهه وارو رستو چونڊيو آهي ته اهو کيس حق آهي. اسين فقط اهو  ڏسنداسين ته ويڙهه جي حوالي سان ان جون تياريون  ۽سرگرميون ڪهڙيون آهن؟ اهي سرگرميون ئي ٻڌائينديون ته اها پارٽي ڪم ڪري پئي يا نه؟! جيڪڏهن ڪنهن پارٽي اقتدار اعليٰ تي قبضي کي پنهنجو مقصد  ۽ پارلياماني سياست کي پنهنجو رستو بڻايو آهي ته هتي اسين ان تي بحث نه ڪنداسين ته پارلياماني سياست جي ذريعي اقتدار اعليٰ هلندو آهي به يا نه! نه ئي اسانجو ان تي بحث آهي ته ووٽن جي سياست ۾ ڪاميابي ۽ گهربل نتيجا ملڻ جو ڪيتري قدر امڪان هوندو آهي! بلڪ اسان جو واسطو فقط ان ڳالهه سان آهي ته ان پارٽي پارلياني سياست جي مورچي تان وڙهندي اقتدار اعليٰ کي فتح ڪرڻ لاءِ ڪهڙي ڪارگذاري انجام ڏني آهي يا اڃا به هن جون ان سلسلي ۾ سرگرميون ڪهڙيون آهن؟!

جيڪڏهن ڪا ڪميونسٽ پارٽي هتي سوشلسٽ انقلاب آڻڻ لاءِ سياست ڪري رهي آهي ته اسانکي ان جي ان نصب العين سان سروڪار ڪونهي نه ئي ان ڳالهه سان ته سوشلسٽ انقلاب آڻڻ لاءِ ان پارٽي ڪهڙو طريقو  چونڊيو آهي؟ اسين ته بس اهو ڏسنداسين ته جيڪو به طريقو ان پنهنجي لاءِ چونڊيو آهي ان تي ڪيتريقدر عمل پئي ڪري. اسين منجھس اها اميد ته نه رکنداسين ته اها سڀاڻي ئي انقلاب ڪندي  ۽ اقتدار تي قبضو ڪري مظلوم قومن ۾ طبقن کي غلامي جي زنجيرن کان ڇوٽڪارو ڏياريندي پر اسين اهو ضرور سوچي، پرکي  ۽ پڇي سگھون ٿا ته اها نيٺ ڪري ڇا پئي؟ اين جي اوز وانگي  فائيو اسٽار هوٽلن ۾ گڏجاڻيون ڪري، ٻاويهه لک روپين جي گاڏين ۾ اچي غريبن ۾ ٻاويهه ٻاويهه روپيا پئي ورهائي يا ڪو ٻيو ڪم پئي ڪري؟ جيڪڏهن ڪميونسٽ پارٽي پنهنجو مقصد ماڻڻ لاءِ  اهو طريقو طئي ڪيو آهي  ۽ ائين  پئي ڪري ته پوءِ ته ٺيڪ آهي پر جيڪڏهن طريقو اهو ناهي،جيڪڏهن آهي طبقاتي شعور ۽ طبقاتي جدوجھد کي وڌائڻ، تيز ڪرڻ، پارٽي ميمبرن ۾ رابطو  ۽ تعاون وڌائڻ، پورهيت طبقي کي منظم  ۽ متحد ڪرڻ، سوشلسٽ انقلاب لاءِ رستو صاف ڪرڻ، ان جي امڪانن کي وڌائڻ، سياسي منظرنامي تي گهري  ۽ماهراڻي نظر رکڻ، اقتصادي حالت، سامراجي چالن  ۽ سرمائيدارن جي بحرانن کي سمجھڻ  ۽ لينن جي بقول: سامراج جي ڪمزور ڪڙي کي نظر ۾ رکڻ ۽ ان تي حملو ڪرڻ جي اهليت پيدا ڪرڻ وغيره ته پوءِ اسين ڏسنداسين ته ان طريقعه ڪار تي ڪيتريقدر عمل ڪيو پيو وڃي؟ ڇا ان ڪم لاءِ پارٽي وٽ موجود سمورا وسيلا ڪتب آندا وڃن پيا يا نه؟ تحرير  ۽تقرير کان وٺي پروپيگنڊا، ايجيٽيشن، سياسي جلسن، جلوسن، هڙتالن، عوامي ميڙاڪن کي خطاب  ۽ ٻين سمورين موجود  ۽ ميسر ذريعن کي استعمال ڪيو پيو وڃي يا نه؟ ڇا ڪاڻ ته اهو ئي طريقو آهي جنهن سان اسين طئي ڪري سگهنداسين ته اها پارٽي ڪم ڪري پئي يا ڪم نه پئي ڪري.

سٺو انقلابي اهو آهي جيڪو پنهنجو مقصد ماڻڻ لاءِ سمورا قانوني ۽ ضرورت پوڻ تي غير قانوني ذريعا به ڪتب آڻڻ جي صلاحيت رکي ٿو. جيڪو پمفليٽ، اسٽيڪر، سيڪيولر ۽ پارٽي جي ترجماني ڪندڙ رسالي يا اخبار جي اهميت ۽ افاديت کان وٺي اقتدار اعليٰ جي واڳ سنڀالڻ تائين جي اهميت کان واقف هجي.

اچو ته پڇاڙي ۾ وري به مختصر لفظن ۾ ان سوال جو جواب لهون ته ڪم ڇا آهي؟ ڪو به فرد، گروهه يا پارٽي جڏهن پنهنجي لاءِ ڪوبه نصب العين يا مقصد مقرر ڪري ۽ ان کي حاصل ڪرڻ لاءِ جدوجھد جو طريقعه ڪار به طئي ڪري ته ان سلسلي ۾ سندس ڪيل سموريون سرگرميون ڪم ڪوٺيون وينديون. سياسي ٻولي ۾ ڪم جو مطلب اهو ئي آهي ۽ رڳو ان طريقي سان ئي اهو به طئي ڪري سگھجي ٿو ته ڪو فرد، گروهه يا پارٽي ڪم ڪن ٿا يا نه؟!

asarimam@gmail.com

جواب ڇڏيو

لاگ ان ٿيڻ لاءِ هيٺ پنهنجي تفصيل ڀريو يا ڪنهن آئڪان تي ڪلڪ ڪريو:

WordPress.com Logo

توهان پنهنجو WordPress.com اڪائونٽ استعمال ڪندي رايو ڏئي رهيا آهيو. لاگ آئوٽ ڪريو / تبديل ڪريو )

Twitter picture

توهان پنهنجو Twitter اڪائونٽ استعمال ڪندي رايو ڏئي رهيا آهيو. لاگ آئوٽ ڪريو / تبديل ڪريو )

Facebook photo

توهان پنهنجو Facebook اڪائونٽ استعمال ڪندي رايو ڏئي رهيا آهيو. لاگ آئوٽ ڪريو / تبديل ڪريو )

Google+ photo

توهان پنهنجو Google+ اڪائونٽ استعمال ڪندي رايو ڏئي رهيا آهيو. لاگ آئوٽ ڪريو / تبديل ڪريو )

%s سان رابطو پيو ڪري

%d bloggers like this: