• </* Theme Name: Twenty Ten Theme URI: http://wordpress.org/ Description: The 2010 theme for WordPress is stylish, customizable, simple, and readable -- make it yours with a custom menu, header image, and background. Twenty Ten supports six widgetized areas (two in the sidebar, four in the footer) and featured images (thumbnails for gallery posts and custom header images for posts and pages). It includes stylesheets for print and the admin Visual Editor, special styles for posts in the "Asides" and "Gallery" categories, and has an optional one-column page template that removes the sidebar. Author: the WordPress team Version: 1.3 License: GNU General Public License License URI: license.txt Tags: black, blue, white, two-columns, fixed-width, custom-header, custom-background, threaded-comments, sticky-post, translation-ready, microformats, rtl-language-support, editor-style, custom-menu */ /* =Reset default browser CSS. Based on work by Eric Meyer: http://meyerweb.com/eric/tools/css/reset/index.html -------------------------------------------------------------- */ html, body, div, span, applet, object, iframe, h1, h2, h3, h4, h5, h6, p, blockquote, pre, a, abbr, acronym, address, big, cite, code, del, dfn, em, font, img, ins, kbd, q, s, samp, small, strike, strong, sub, sup, tt, var, b, u, i, center, dl, dt, dd, ol, ul, li, fieldset, form, label, legend, table, caption, tbody, tfoot, thead, tr, th, td { background: transparent; border: 0; margin: 0; padding: 0; vertical-align: baseline; } body { line-height: 1; } h1, h2, h3, h4, h5, h6 { clear: both; font-weight: normal; } ol, ul { list-style: none; } blockquote { quotes: none; } blockquote:before, blockquote:after { content: ''; content: none; } del { text-decoration: line-through; } /* tables still need 'cellspacing="0"' in the markup */ table { border-collapse: collapse; border-spacing: 0; } a img { border: none; } /* =Layout -------------------------------------------------------------- */ /* LAYOUT: Two columns DESCRIPTION: Two-column fixed layout with one sidebar right of content */ #container { float: left; margin: 0 -240px 0 0; width: 100%; } #content { margin: 0 280px 0 20px; } #primary, #secondary { float: right; overflow: hidden; width: 220px; } #secondary { clear: right; } #footer { clear: both; width: 100%; } /* LAYOUT: One column, no sidebar DESCRIPTION: One centered column with no sidebar */ .one-column #content { margin: 0 auto; width: 640px; } /* LAYOUT: Full width, no sidebar DESCRIPTION: Full width content with no sidebar; used for attachment pages */ .single-attachment #content { margin: 0 auto; width: 900px; } /* =Fonts -------------------------------------------------------------- */ body, input, textarea, .page-title span, .pingback a.url { font-family: MB Khursheed, Georgia, "Bitstream Charter", serif; } h3#comments-title, h3#reply-title, #access .menu, #access div.menu ul, #cancel-comment-reply-link, .form-allowed-tags, #site-info, #site-title, #wp-calendar, .comment-meta, .comment-body tr th, .comment-body thead th, .entry-content label, .entry-content tr th, .entry-content thead th, .entry-meta, .entry-title, .entry-utility, #respond label, .navigation, .page-title, .pingback p, .reply, .widget-title, .wp-caption-text { font-family: MB Khursheed, "Helvetica Neue", Arial, Helvetica, "Nimbus Sans L", sans-serif; } input[type=submit] { font-family: MB Khursheed, "Helvetica Neue", Arial, Helvetica, "Nimbus Sans L", sans-serif; } pre { font-family: MB Khursheed, "Courier 10 Pitch", Courier, monospace; } code { font-family: MB Khursheed, Monaco, Consolas, "Andale Mono", "DejaVu Sans Mono", monospace; } /* =Structure -------------------------------------------------------------- */ /* The main theme structure */ #access .menu-header, div.menu, #colophon, #branding, #main, #wrapper { margin: 0 auto; width: 940px; } #wrapper { background: #fff; margin-top: 20px; padding: 0 20px; } /* Structure the footer area */ #footer-widget-area { overflow: hidden; } #footer-widget-area .widget-area { float: left; margin-right: 20px; width: 220px; } #footer-widget-area #fourth { margin-right: 0; } #site-info { float: left; font-size: 14px; font-weight: bold; width: 700px; } #site-generator { float: right; width: 220px; } /* =Global Elements -------------------------------------------------------------- */ /* Main global 'theme' and typographic styles */ body { background: #f1f1f1; } body, input, textarea { color: #666; font-size: 12px; line-height: 18px; } hr { background-color: #e7e7e7; border: 0; clear: both; height: 1px; margin-bottom: 18px; } /* Text elements */ p { margin-bottom: 18px; text-align:justify; } ul { list-style: square; margin: 0 0 18px 1.5em; } ol { list-style: decimal; margin: 0 0 18px 1.5em; } ol ol { list-style: upper-alpha; } ol ol ol { list-style: lower-roman; } ol ol ol ol { list-style: lower-alpha; } ul ul, ol ol, ul ol, ol ul { margin-bottom: 0; } dl { margin: 0 0 24px 0; } dt { font-weight: bold; } dd { margin-bottom: 18px; } strong { font-weight: bold; } cite, em, i { font-style: italic; } big { font-size: 131.25%; } ins { background: #ffc; text-decoration: none; } blockquote { font-style: italic; padding: 0 3em; } blockquote cite, blockquote em, blockquote i { font-style: normal; } pre { background: #f7f7f7; color: #222; line-height: 18px; margin-bottom: 18px; overflow: auto; padding: 1.5em; } abbr, acronym { border-bottom: 1px dotted #666; cursor: help; } sup, sub { height: 0; line-height: 1; position: relative; vertical-align: baseline; } sup { bottom: 1ex; } sub { top: .5ex; } input[type="text"], textarea { background: #f9f9f9; border: 1px solid #ccc; box-shadow: inset 1px 1px 1px rgba(0,0,0,0.1); -moz-box-shadow: inset 1px 1px 1px rgba(0,0,0,0.1); -webkit-box-shadow: inset 1px 1px 1px rgba(0,0,0,0.1); padding: 2px; } a:link { color: #0066cc; } a:visited { color: #743399; } a:active, a:hover { color: #ff4b33; } /* Text meant only for screen readers */ .screen-reader-text { position: absolute; left: -9000px; } /* =Header -------------------------------------------------------------- */ #header { padding: 30px 0 0 0; } #site-title { float: left; font-size: 30px; line-height: 36px; margin: 0 0 18px 0; width: 700px; } #site-title a { color: #000; font-weight: bold; text-decoration: none; } #site-description { clear: right; float: right; font-style: italic; margin: 15px 0 18px 0; width: 220px; } /* This is the custom header image */ #branding img { border-top: 4px solid #000; border-bottom: 1px solid #000; display: block; float: left; } /* =Menu -------------------------------------------------------------- */ #access { background: #000; display: block; float: left; margin: 0 auto; width: 940px; } #access .menu-header, div.menu { font-size: 13px; margin-left: 12px; width: 928px; } #access .menu-header ul, div.menu ul { list-style: none; margin: 0; } #access .menu-header li, div.menu li { float: left; position: relative; } #access a { color: #aaa; display: block; line-height: 38px; padding: 0 10px; text-decoration: none; } #access ul ul { box-shadow: 0px 3px 3px rgba(0,0,0,0.2); -moz-box-shadow: 0px 3px 3px rgba(0,0,0,0.2); -webkit-box-shadow: 0px 3px 3px rgba(0,0,0,0.2); display: none; position: absolute; top: 38px; left: 0; float: left; width: 180px; z-index: 99999; } #access ul ul li { min-width: 180px; } #access ul ul ul { left: 100%; top: 0; } #access ul ul a { background: #333; line-height: 1em; padding: 10px; width: 160px; height: auto; } #access li:hover > a, #access ul ul :hover > a { background: #333; color: #fff; } #access ul li:hover > ul { display: block; } #access ul li.current_page_item > a, #access ul li.current-menu-ancestor > a, #access ul li.current-menu-item > a, #access ul li.current-menu-parent > a { color: #fff; } * html #access ul li.current_page_item a, * html #access ul li.current-menu-ancestor a, * html #access ul li.current-menu-item a, * html #access ul li.current-menu-parent a, * html #access ul li a:hover { color: #fff; } /* =Content -------------------------------------------------------------- */ #main { clear: both; overflow: hidden; padding: 40px 0 0 0; } #content { margin-bottom: 36px; } #content, #content input, #content textarea { color: #333; font-size: 16px; line-height: 24px; } #content p, #content ul, #content ol, #content dd, #content pre, #content hr { margin-bottom: 24px; } #content ul ul, #content ol ol, #content ul ol, #content ol ul { margin-bottom: 0; } #content pre, #content kbd, #content tt, #content var { font-size: 15px; line-height: 21px; } #content code { font-size: 13px; } #content dt, #content th { color: #000; } #content h1, #content h2, #content h3, #content h4, #content h5, #content h6 { color: #000; line-height: 1.5em; margin: 0 0 20px 0; } #content table { border: 1px solid #e7e7e7; margin: 0 -1px 24px 0; text-align: left; width: 100%; } #content tr th, #content thead th { color: #888; font-size: 12px; font-weight: bold; line-height: 18px; padding: 9px 24px; } #content tr td { border-top: 1px solid #e7e7e7; padding: 6px 24px; } #content tr.odd td { background: #f2f7fc; } .hentry { margin: 0 0 48px 0; } .home .sticky { background: #f2f7fc; border-top: 4px solid #000; margin-left: -20px; margin-right: -20px; padding: 18px 20px; } .single .hentry { margin: 0 0 36px 0; } .page-title { color: #000; font-size: 14px; font-weight: bold; margin: 0 0 36px 0; } .page-title span { color: #333; font-size: 16px; font-style: italic; font-weight: normal; } .page-title a:link, .page-title a:visited { color: #888; text-decoration: none; } .page-title a:active, .page-title a:hover { color: #ff4b33; } #content .entry-title { color: #000; font-size: 21px; font-weight: bold; line-height: 1.3em; margin-bottom: 0; } .entry-title a:link, .entry-title a:visited { color: #000; text-decoration: none; } .entry-title a:active, .entry-title a:hover { color: #ff4b33; } .entry-meta { color: #888; font-size: 12px; } .entry-meta abbr, .entry-utility abbr { border: none; } .entry-meta abbr:hover, .entry-utility abbr:hover { border-bottom: 1px dotted #666; } .entry-content, .entry-summary { clear: both; padding: 12px 0 0 0; } #content .entry-summary p:last-child { margin-bottom: 12px; } .entry-content fieldset { border: 1px solid #e7e7e7; margin: 0 0 24px 0; padding: 24px; } .entry-content fieldset legend { background: #fff; color: #000; font-weight: bold; padding: 0 24px; } .entry-content input { margin: 0 0 24px 0; } .entry-content input.file, .entry-content input.button { margin-right: 24px; } .entry-content label { color: #888; font-size: 12px; } .entry-content select { margin: 0 0 24px 0; } .entry-content sup, .entry-content sub { font-size: 10px; } .entry-content blockquote.left { float: left; margin-left: 0; margin-right: 24px; text-align: right; width: 33%; } .entry-content blockquote.right { float: right; margin-left: 24px; margin-right: 0; text-align: left; width: 33%; } .page-link { clear: both; color: #000; font-weight: bold; margin: 0 0 22px 0; word-spacing: 0.5em; } .page-link a:link, .page-link a:visited { background: #f1f1f1; color: #333; font-weight: normal; padding: 0.5em 0.75em; text-decoration: none; } .home .sticky .page-link a { background: #d9e8f7; } .page-link a:active, .page-link a:hover { color: #ff4b33; } body.page .edit-link { clear: both; display: block; } #entry-author-info { background: #f2f7fc; border-top: 4px solid #000; clear: both; font-size: 14px; line-height: 20px; margin: 24px 0; overflow: hidden; padding: 18px 20px; } #entry-author-info #author-avatar { background: #fff; border: 1px solid #e7e7e7; float: left; height: 60px; margin: 0 -104px 0 0; padding: 11px; } #entry-author-info #author-description { float: left; margin: 0 0 0 104px; } #entry-author-info h2 { color: #000; font-size: 100%; font-weight: bold; margin-bottom: 0; } .entry-utility { clear: both; color: #888; font-size: 12px; line-height: 18px; } .entry-meta a, .entry-utility a { color: #888; } .entry-meta a:hover, .entry-utility a:hover { color: #ff4b33; } #content .video-player { padding: 0; } /* =Asides -------------------------------------------------------------- */ .home #content .format-aside p, .home #content .category-asides p { font-size: 14px; line-height: 20px; margin-bottom: 10px; margin-top: 0; } .home .hentry.format-aside, .home .hentry.category-asides { padding: 0; } .home #content .format-aside .entry-content, .home #content .category-asides .entry-content { padding-top: 0; } /* =Gallery listing -------------------------------------------------------------- */ .format-gallery .size-thumbnail img, .category-gallery .size-thumbnail img { border: 10px solid #f1f1f1; margin-bottom: 0; } .format-gallery .gallery-thumb, .category-gallery .gallery-thumb { float: left; margin-right: 20px; margin-top: -4px; } .home #content .format-gallery .entry-utility, .home #content .category-gallery .entry-utility { padding-top: 4px; } /* =Attachment pages -------------------------------------------------------------- */ .attachment .entry-content .entry-caption { font-size: 140%; margin-top: 24px; } .attachment .entry-content .nav-previous a:before { content: '\21900a0'; } .attachment .entry-content .nav-next a:after { content: '0a0\2192'; } /* =Images -------------------------------------------------------------- */ /* Resize images to fit the main content area. - Applies only to images uploaded via WordPress by targeting size-* classes. - Other images will be left alone. Use "size-auto" class to apply to other images. */ img.size-auto, img.size-full, img.size-large, img.size-medium, .attachment img { max-width: 100%; /* When images are too wide for containing element, force them to fit. */ height: auto; /* Override height to match resized width for correct aspect ratio. */ } .alignleft, img.alignleft { display: inline; float: left; margin-right: 24px; margin-top: 4px; } .alignright, img.alignright { display: inline; float: right; margin-left: 24px; margin-top: 4px; } .aligncenter, img.aligncenter { clear: both; display: block; margin-left: auto; margin-right: auto; } img.alignleft, img.alignright, img.aligncenter { margin-bottom: 12px; } .wp-caption { background: #f1f1f1; line-height: 18px; margin-bottom: 20px; max-width: 632px !important; /* prevent too-wide images from breaking layout */ padding: 4px; text-align: center; } .wp-caption img { margin: 5px 5px 0; } .wp-caption p.wp-caption-text { color: #888; font-size: 12px; margin: 5px; } .wp-smiley { margin: 0; } .gallery { margin: 0 auto 18px; } .gallery .gallery-item { float: left; margin-top: 0; text-align: center; width: 33%; } .gallery-columns-2 .gallery-item { width: 50%; } .gallery-columns-4 .gallery-item { width: 25%; } .gallery img { border: 2px solid #cfcfcf; } .gallery-columns-2 .attachment-medium { max-width: 92%; height: auto; } .gallery-columns-4 .attachment-thumbnail { max-width: 84%; height: auto; } .gallery .gallery-caption { color: #888; font-size: 12px; margin: 0 0 12px; } .gallery dl { margin: 0; } .gallery img { border: 10px solid #f1f1f1; } .gallery br+br { display: none; } #content .attachment img {/* single attachment images should be centered */ display: block; margin: 0 auto; } /* =Navigation -------------------------------------------------------------- */ .navigation { color: #888; font-size: 12px; line-height: 18px; overflow: hidden; } .navigation a:link, .navigation a:visited { color: #888; text-decoration: none; } .navigation a:active, .navigation a:hover { color: #ff4b33; } .nav-previous { float: left; width: 50%; } .nav-next { float: right; text-align: right; width: 50%; } #nav-above { margin: 0 0 18px 0; } #nav-above { display: none; } .paged #nav-above, .single #nav-above { display: block; } #nav-below { margin: -18px 0 0 0; } /* =Comments -------------------------------------------------------------- */ #comments { clear: both; } #comments .navigation { padding: 0 0 18px 0; } h3#comments-title, h3#reply-title { color: #000; font-size: 20px; font-weight: bold; margin-bottom: 0; } h3#comments-title { padding: 24px 0; } .commentlist { list-style: none; margin: 0; } .commentlist li.comment { border-bottom: 1px solid #e7e7e7; line-height: 24px; margin: 0 0 24px 0; padding: 0 0 0 56px; position: relative; } .commentlist li:last-child { border-bottom: none; margin-bottom: 0; } #comments .comment-body ul, #comments .comment-body ol { margin-bottom: 18px; } #comments .comment-body p:last-child { margin-bottom: 6px; } #comments .comment-body blockquote p:last-child { margin-bottom: 24px; } .commentlist ol { list-style: decimal; } .commentlist .avatar { position: absolute; top: 4px; left: 0; } .comment-author { } .comment-author cite { color: #000; font-style: normal; font-weight: bold; } .comment-author .says { font-style: italic; } .comment-meta { font-size: 12px; margin: 0 0 18px 0; } .comment-meta a:link, .comment-meta a:visited { color: #888; text-decoration: none; } .comment-meta a:active, .comment-meta a:hover { color: #ff4b33; } .commentlist .even { } .commentlist .bypostauthor { } .reply { font-size: 12px; padding: 0 0 24px 0; } .reply a, a.comment-edit-link { color: #888; } .reply a:hover, a.comment-edit-link:hover { color: #ff4b33; } .commentlist .children { list-style: none; margin: 0; } .commentlist .children li { border: none; margin: 0; } .nopassword, .nocomments { display: none; } #comments .pingback { border-bottom: 1px solid #e7e7e7; margin-bottom: 18px; padding-bottom: 18px; } .commentlist li.comment+li.pingback { margin-top: -6px; } #comments .pingback p { color: #888; display: block; font-size: 12px; line-height: 18px; margin: 0; } #comments .pingback .url { font-size: 13px; font-style: italic; } /* Comments form */ input[type=submit] { color: #333; } #respond { border-top: 1px solid #e7e7e7; margin: 24px 0; overflow: hidden; position: relative; } #respond p { margin: 0; } #respond .comment-notes { margin-bottom: 1em; } .form-allowed-tags { line-height: 1em; } .children #respond { margin: 0 48px 0 0; } h3#reply-title { margin: 18px 0; } #comments-list #respond { margin: 0 0 18px 0; } #comments-list ul #respond { margin: 0; } #cancel-comment-reply-link { font-size: 12px; font-weight: normal; line-height: 18px; } #respond .required { color: #ff4b33; font-weight: bold; } #respond label { color: #888; font-size: 12px; } #respond input { margin: 0 0 9px; width: 98%; } #respond textarea { width: 98%; } #respond .form-allowed-tags { color: #888; font-size: 12px; line-height: 18px; } #respond .form-allowed-tags code { font-size: 11px; } #respond .form-submit { margin: 12px 0; } #respond .form-submit input { font-size: 14px; width: auto; } /* =Widget Areas -------------------------------------------------------------- */ .widget-area ul { list-style: none; margin-left: 0; } .widget-area ul ul { list-style: square; margin-left: 1.3em; } .widget-area select { max-width: 100%; } .widget_search #s {/* This keeps the search inputs in line */ width: 60%; } .widget_search label { display: none; } .widget-container { margin: 0 0 18px 0; } .widget-title { color: #222; font-weight: bold; } .widget-area a:link, .widget-area a:visited { text-decoration: none; } .widget-area a:active, .widget-area a:hover { text-decoration: underline; } .widget-area .entry-meta { font-size: 11px; } #wp_tag_cloud div { line-height: 1.6em; } #wp-calendar { width: 100%; } #wp-calendar caption { color: #222; font-size: 14px; font-weight: bold; padding-bottom: 4px; text-align: left; } #wp-calendar thead { font-size: 11px; } #wp-calendar thead th { } #wp-calendar tbody { color: #aaa; } #wp-calendar tbody td { background: #f5f5f5; border: 1px solid #fff; padding: 3px 0 2px; text-align: center; } #wp-calendar tbody .pad { background: none; } #wp-calendar tfoot #next { text-align: right; } .widget_rss a.rsswidget { color: #000; } .widget_rss a.rsswidget:hover { color: #ff4b33; } .widget_rss .widget-title img { width: 11px; height: 11px; } /* Main sidebars */ #main .widget-area ul { margin-left: 0; padding: 0 20px 0 0; } #main .widget-area ul ul { border: none; margin-left: 1.3em; padding: 0; } #primary { } #secondary { } /* Footer widget areas */ #footer-widget-area { } /* =Footer -------------------------------------------------------------- */ #footer { margin-bottom: 20px; } #colophon { border-top: 4px solid #000; margin-top: -4px; overflow: hidden; padding: 18px 0; } #site-info { font-weight: bold; } #site-info a { color: #000; text-decoration: none; } #site-generator { font-style: italic; position: relative; } #site-generator a { background: url(images/wordpress.png) center left no-repeat; color: #666; display: inline-block; line-height: 16px; padding-left: 20px; text-decoration: none; } #site-generator a:hover { text-decoration: underline; } img#wpstats { display: block; margin: 0 auto 10px; } /* =Mobile Safari ( iPad, iPhone and iPod Touch ) -------------------------------------------------------------- */ pre { -webkit-text-size-adjust: 140%; } code { -webkit-text-size-adjust: 160%; } #access, .entry-meta, .entry-utility, .navigation, .widget-area { -webkit-text-size-adjust: 120%; } #site-description { -webkit-text-size-adjust: none; } /* =Print Style -------------------------------------------------------------- */ @media print { body { background: none !important; } #wrapper { clear: both !important; display: block !important; float: none !important; position: relative !important; } #header { border-bottom: 2pt solid #000; padding-bottom: 18pt; } #colophon { border-top: 2pt solid #000; } #site-title, #site-description { float: none; line-height: 1.4em; margin: 0; padding: 0; } #site-title { font-size: 13pt; } .entry-content { font-size: 14pt; line-height: 1.6em; } .entry-title { font-size: 21pt; } #access, #branding img, #respond, .comment-edit-link, .edit-link, .navigation, .page-link, .widget-area { display: none !important; } #container, #header, #footer { margin: 0; width: 100%; } #content, .one-column #content { margin: 24pt 0 0; width: 100%; } .wp-caption p { font-size: 11pt; } #site-info, #site-generator { float: none; width: auto; } #colophon { width: auto; } img#wpstats { display: none; } #site-generator a { margin: 0; padding: 0; } #entry-author-info { border: 1px solid #e7e7e7; } #main { display: inline; } .home .sticky { border: none; } } /* Theme Name: Twenty Ten */ /* RTL Basics */ body { direction:rtl; unicode-bidi:embed; } /* LAYOUT: Two-Column (Right) DESCRIPTION: Two-column fixed layout with one sidebar right of content */ #container { float: right; margin: 0 0 0 -240px; } #content { margin: 0 20px 36px 280px; } #primary, #secondary { float: left; } #secondary { clear: left; } /* =Fonts -------------------------------------------------------------- */ body, input, textarea, .page-title span, .pingback a.url, h3#comments-title, h3#reply-title, #access .menu, #access div.menu ul, #cancel-comment-reply-link, .form-allowed-tags, #site-info, #site-title, #wp-calendar, .comment-meta, .comment-body tr th, .comment-body thead th, .entry-content label, .entry-content tr th, .entry-content thead th, .entry-meta, .entry-title, .entry-utility, #respond label, .navigation, .page-title, .pingback p, .reply, .widget-title, input[type=submit] { font-family: MB Khursheed, Arial, Tahoma, sans-serif; } /* =Structure -------------------------------------------------------------- */ /* The main theme structure */ #footer-widget-area .widget-area { float: right; margin-left: 20px; margin-right: 0; } #footer-widget-area #fourth { margin-left: 0; } #site-info { float: right; } #site-generator { float: left; } /* =Global Elements -------------------------------------------------------------- */ /* Text elements */ ul, ol { margin: 0 1.5em 18px 0; } blockquote { font-style: normal; } /* Text meant only for screen readers */ .screen-reader-text { left: auto; text-indent:-9000px; overflow:hidden; } /* =Header -------------------------------------------------------------- */ #site-title { float: right; } #site-description { clear: left; float: left; font-style: normal; } #branding img { float: right; } /* =Menu -------------------------------------------------------------- */ #access { float:right; } #access .menu-header, div.menu { margin-right: 12px; margin-left: 0; } #access .menu-header li, div.menu li{ float:right; } #access ul ul { left:auto; right:0; float:right; } #access ul ul ul { left:auto; right:100%; } /* =Content -------------------------------------------------------------- */ #content table { text-align: right; margin: 0 0 24px -1px; } .page-title span { font-style:normal; } .entry-title, .entry-meta { clear: right; float: right; margin-left: 68px; margin-right: 0; } .entry-content input.file, .entry-content input.button { margin-left: 24px; margin-right:0; } .entry-content blockquote.left { float: right; margin-right: 0; margin-left: 24px; text-align: left; } .entry-content blockquote.right { float: left; margin-right: 24px; margin-left: 0; text-align: right; } #entry-author-info #author-avatar { float: right; margin: 0 0 0 -104px; } #entry-author-info #author-description { float: right; margin: 0 104px 0 0; } /* Gallery listing -------------------------------------------------------------- */ .category-gallery .gallery-thumb { float: right; margin-left:20px; margin-right:0; } /* Images -------------------------------------------------------------- */ #content .gallery .gallery-caption { margin-right: 0; } #content .gallery .gallery-item { float: right; } /* =Navigation -------------------------------------------------------------- */ .nav-previous { float: right; } .nav-next { float: left; text-align:left; } /* =Comments -------------------------------------------------------------- */ .commentlist li.comment { padding: 0 56px 0 0; } .commentlist .avatar { right: 0; left: auto; } .comment-author .says, #comments .pingback .url { font-style: normal; } /* Comments form */ .children #respond { margin: 0 0 0 48px; } /* =Widget Areas -------------------------------------------------------------- */ .widget-area ul { margin-right: 0; } .widget-area ul ul { margin-right: 1.3em; margin-left: 0; } #wp-calendar caption { text-align: right; } #wp-calendar tfoot #next { text-align: left; } /* Main sidebars */ #main .widget-area ul { margin-right: 0; padding: 0 0 0 20px; } #main .widget-area ul ul { margin-right: 1.3em; margin-left: 0; } /* =Footer -------------------------------------------------------------- */ #site-generator { font-style:normal; } #site-generator a { background-position: right center; padding-right: 20px; padding-left: 0; } .wordpress-hit-counter {direction:ltr;}
  • هڪ ڏينهن اسلاميه ڪاليج سکر جي اسٽاف روم ۾ ويٺي ويٺي سائين امير گل ڪٽوهر چيو ته اخبارن ۾ ڪالم ته ڏاڍا سٺا ٿا اچن پر ڪجھ عرصي کانپوءِ انهن جو نالو نشان نٿو ملي. پڇيومانس ته انٽرنيٽ تي به نٿا ملن . چيائين اتي به وڌ ۾ وڌ هفتي کان پراڻا نٿا ملن. بس اها ڳاله هئي هي بلاگ ٺاهڻ جي. _____ دعاگو : احمد علي مڱريو Website: ahmed.mangrio.com Email: ahmed@mangrio.com
  • صفحا

  • آرڪائوز

  • تازا ليک

  • تازا رايا

    Mohammad Khan Sial on وساريان نه وسرن (5) ڊي سي هاءِ…
    heman kumar on ڪاوش هائيڊ پارڪ
    jamila abbassi on سنڌي ٻولي قومي ٻولي ڇو نه؟ ليک…
    سنڌي ٻولي قومي ٻولي… on سنڌي ٻولي قومي ٻولي ڇو نه؟ ليک…
    Rehman Memon on تازي بجيٽ ۽ پسماندگي جي ڏانوڻن…
    Munwar ali on هر ڳالهه جي هڪڙي موسم آهي! ليک…
    ALLAHDINO BABBAR on ڏاکڻي پنجاب ۾ دهشتگردن خلاف ام…
    Dr Sameena Afghan on This blog is no more upda…
    Dr Sameena Afghan on تبديلي ئي آپشن هجڻ گهرجي! ليکڪ…
    Qasim Ali shah on سنڌ مان هندو آبادي جي لڏ پلاڻ…
    Sunita on ايف-آءِ-آر ڪٿي داخل ڪرائجي؟ لي…
    Abrar Ali Katpar on سال 1954 کان وٺي… ليکڪ :…
    Bilal jan on چڪر ڇاهي؟ ليکڪ : ڊاڪٽر ايوب…
    Bilal jan on چڪر ڇاهي؟ ليکڪ : ڊاڪٽر ايوب…
    muntazer soomro on سنڌ ۾ ايڏي پير پرستي ڇو…
  • بلاگ ڏٺو ويو

    • 13,213 دفعا

پيار ۽ آزاديءَ جو شاعر سرڪش سنڌي ليکڪ : يوسف سارنگ

هن ملڪ جي ايڪهٺ سالا ڄمار خيرن سان سنڌ کي المين جي سرزمين بڻائي ڇڏيو آهي. سياسي، معاشي، اقتصادي ۽ سماجي لحاظ کان ته سنڌ کي پنهنجي تاريخي محور کان ٿيڙي، خطرناڪ صورتحال جو شڪار بڻايو ويو آهي. ڳالهه رڳو اتي ئي نٿي کٽي، سنڌ جا اهي اديب، جيڪي پنهنجيءَ سڄيءَ ڄمار ۾ رڳو ضمير جي آواز تي لبيڪ چوندا رهيا آهن، جن اديبن ۽ شاعرن جو قلم سنڌ وطن جي مٽيءَ کي

بسجود رهيو آهي. انهن اديبن ۽ شاعرن کي به ننڌڻڪو ڪري، سنڌ جي شعور کي اهو احساس ڏيارڻ جي ڪوشش ڪئي ويندي رهي آهي ته، سچ کي اهميت ڏيڻ جي کين سزا ضرور ڀوڳڻي پوندي ۽ سنڌ جو سرڪش سنڌي به اهڙي ئي سزا جي پلصراط تان گذري رهيو آهي. سرڪش سنڌي بيماريءَ جي بستري تي پيل ناهي پر هو سرڪار جي بيحسيءَ جي ٽياس تي ٽنگيل آهي. هڪڙو اهڙو ٽياس، جيڪو پنهنجي وطن جي مٽيءَ سان محبت ڪندڙ قلمڪارن لاءِ ڪنهن نه ڪنهن موڙ تي آڏو اچڻو آهي.

سرڪش سنڌي پنهنجيءَ سڄيءَ ڄمار ۾، سنڌ جي سونهن ۽ آزادگيءَ جا گيت سرجندو رهيو. هو پنهنجي شاعريءَ ذريعي نه رڳو سنڌ جي اهنجن، سنڌي ماڻهن جي ڏکن ۽ ڏاکڙن جي عڪاسي ڪندو رهيو آهي پر، سنڌ جي هن سرڪش سنڌيءَ پنهنجي وطن جي ماڻهن جي هٿن ۾ مزاحمت جي چيچ ڏيڻ جي به ڪوشش ڪئي. ڇاڪاڻ ته سرڪش ڄاتو ٿي ته، جڏهن جبر جو مانگر مڇ مڇرجي ڪمزورن کي ٿونا هڻڻ لڳي، تڏهن مظلومن ۽ محڪومن کي مورڙو بڻجي، جبر جي خونخوار مڇ جي ڪاڪڙي تائين مزاحمت جا سوئا هڻڻا پوندا آهن. جيڪڏهن اهو چئجي ته سرڪش سنڌ جي روايتي سونهن، محبت، انسانيت ۽ جبر خلاف مزاحمت جو شاعر آهي، ته اهو غلط نه هوندو. هونئن به اڄوڪي دور ۾، يا اهڙي دور ۾، جڏهن سنڌ جي قلمڪارن جي گهڻائي پنهنجي قلم کي سرڪار جي حضور ۾ پيش ڪرڻ لاءِ قطار ۾ بيٺل هجي، تڏهن سرڪش جهڙن ارڏن شاعرن جي اهميت ان ڪري به وڌي ويندي آهي، جو اهي پنهنجو قلم سنڌ جي ڪارڙن ۽ ڪوجهڙن ماروئڙن جي امانت سمجهيو، مٽيءَ جي محبت جا گيت سرجڻ لڳندا آهن. توهان ڏسو، هي جيڪي اڄوڪا سنڌ جا اديب آهن، انهن وٽ سنڌ ڳولئي ڪا نه لڀندي. انهن پنهنجي قلم کي سرڪار جي خوشنوديءَ لاءِ لگزري زندگي گذارڻ جو ذريعو بڻائي ڇڏيو آهي. دراصل اهي اديب، جيڪي سنڌ جي سونهن جا انڪاري آهن، سنڌ جي مسئلن ۽ سنڌي ماڻهن جي مشڪلاتن جي سببن تي پڙدا وجهي، سرڪار کي پيغام ڏئي رهيا آهن، ته اسان به ڪوڙ جي قلعي ۾ ڪڏون پيا ۽ توهان جو ڪم ڪري رهيا آهيون، تنهنڪري اسان جي خالي جهوليءَ تي به نظرِ ڪرم ۽ نظرِ عنايت ڪيو.

جيتوڻيڪ سنڌ جي اديبن جو ڪردار هڪڙو ڌار بحث آهي ۽ اهو بحث ٿيڻ به گهرجي. اديبن جي ڪردار تي بحث ان ڪري به ضروري آهي، ڇاڪاڻ ته سنڌ جي موجوده حالتن ۾ سنڌي اديبن جي گهڻائيءَ جو، جيڪو ڪٽيءَ کائڻ جهڙن مجنن جو ڪردار آهي، انهن کي عوام جي عدالت ۾ آڻي بيهارڻ کپي. عوام کي ڄاڻڻ گهرجي هي جيڪي ڳاڙهن ڳلڙن جا اسير اديب آهن، اهي شاعريءَ کي ذهني عياشيءَ جو ذريعو بڻائي، ترقي پسنديءَ جي نالي تي رجعت پسنديءَ کي هٿي پيا وٺرائين. بدقسمتيءَ سان سنڌي ادبي سنگت، جيڪا ترقي پسند اديبن جي تحريڪ هئي، اها به اڄڪلهه سرڪار جي خوشنوديءَ ۾ جُتيون گسائيندڙ اديبن جي هٿ چڙهي وئي آهي. اهو ئي سبب آهي جو سنڌي ادبي سنگت جي موجوده قيادت سنڌ سان محبت جي سزا ڀوڳيندڙ سرڪش سنڌيءَ کي به وساري ويٺي آهي. جيتوڻيڪ سرڪش سنڌيءَ جي علاج لاءِ سنڌي ادبي سنگت کي اڳواڻيءَ وارو ڪردار ادا ڪرڻ کپندو هو. سنڌ جي ثقافت کاتي تي پريشر وجهڻ لاءِ ادبي سنگت پنهنجو ڪردار ادا ڪري ها ته جيئن سرڪش سنڌيءَ جو بهتر علاج ٿي سگهي پر ائين نه پيو ڪيو وڃي. دراصل سنڌي ادبي سنگت پنهنجي عمل ذريعي ثابت ڪرڻ جي ڪوشش ڪري رهي آهي، ته هاڻي اها ادبي سنگت ناهي رهي، جيڪا سنڌ جي مسئلن تي مزاحمت جو ميدان بڻجي ويندي هئي. اڄوڪي ادبي سنگت ته اهڙن ڪردارن جي هٿن ۾ آهي، جيڪي ادبيات اڪيڊمي کي يادداشت نامو پيش ڪندي چون ٿا ته پارليامينٽ جي قرارداد تحت اڙدو ٻوليءَ کي قومي ٻولي قرار ڏيڻ جو واعدو پاڙي، چئني صوبائي ٻولين کي به لاڳاپيل صوبن جي قومي ٻولي قرار ڏنو وڃي. اها ادبي سنگت آهي، جيڪا اڄڪلهه پنهنجو =سنڌي ٻولي قومي ٻوليءَ – وارو الئه ڪهڙو ڪردار ادا ڪري پئي.

بهرحال پنهنجو اڄوڪو موضوع اهي اديب ناهن ۽ نه ئي موجوده حالتن ۾ اديبن جو ڪردار آهي، تنهنڪري ڪنهن ٻئي مضمون ۾ سنڌ جي اديبن جي معاشرتي ذميوارين ۽ هاڻوڪي سندن ڪردار تي ضرور لکبو ۽ لکڻ به کپي، ڇاڪاڻ ته سنڌ کي هن وقت سرڪش سنڌيءَ جهڙن اديبن جي ضرورت آهي. سنڌ کي شيخ اياز، استاد بخاري، ابراهيم منشي ۽ نياز همايونيءَ جهڙا شاعر کپن. اهڙا شاعر کپن، جيڪي سنڌ جي نوجوانن کي چئي سگهن ته:

هن آپگهات کان بهتر آ،

هو توکي ڦاهيءَ چاڙهن ها.

ڪنهن گهاڻي ۾ پيڙهن ها،

۽ تيل ڪڙهائيءَ ڪاڙهن ها.

سنڌ، جيڪا پنهنجي وجود جي بقا جي آخري جنگ وڙهي پئي. هڪڙي پاسي سياسي اقتدار جو مسئلو آهي، ته ٻئي پاسي ڌاري آبادڪاريءَ سنڌي ماڻهن جي وجود کي خطري ۾ وجهي ڇڏيو آهي. نسوار خورن ۽ پان کائوئن کان سنڌي ماڻهن جي عزت نفس محفوظ ناهي رهي. اهڙيءَ حالت ۾ ظاهر آهي، اديبن جو ڪردار رات لڙيءَ جو چُڪي چاڙهي، ڳاڙهن ڳٽول ڳلڙن ۽ واسينگ وارن جو اسير ٿيڻ بجاءِ، سنڌي عوام کي مزاحمت جو درس ڏيڻ وارو هئڻ کپي. سنڌ جو ارڏو شاعر سرڪش سنڌي دراصل سنڌ جي انهن شاعر جي لڙيءَ جو حصو آهي، جن جي ڏات وطن جي مٽيءَ جي خوشبوءِ سان مهڪيل رهي آهي. جن جون ڪوتائون سونهن کان مزاحمت تائين جو سفر ڪنديون رهيون آهن ۽ اهو ئي سبب آهي، سرڪش سنڌيءَ کي بيماريءَ جي بستري تي اڪيلو ڇڏي، کيس سنڌ سان عشق جي سزا ڏني پئي وڃي. ڪمال آهي، اهي ڪردار، جيڪي سمجهن ٿا ته سچ، سونهن ۽ سنڌ جي عاشق شعور کي اڪيلائيءَ جا ڏنڀ ڏيئي، کين پاسيرو ڪيو وڃي، اهي ڪيڏا نه اياڻا آهن. کين رڳو ايتري سمجهه به ڪانهي ته سنڌ جو حقيقي شعور، جنهن کي توهان سرڪش سنڌيءَ جو نالو ڏيو يا ڪو ٻيو، اهي ته لطيف سائينءَ جي فڪر تي عمل پيرا آهن. لطيف سائين، جنهن چيو ته:

ڪسڻ جو قرار، اصل عاشقن کي

هي جيڪو ڪجهه سرڪش سان ڪيو پيو وڃي، يا کيس جيڪي اڪيلائيءَ جا ڏنڀ ڏيڻ جي ڪوشش ٿي رهي آهي، اها دراصل سنڌ سان سندس عشق جي سزا آهي. سرڪش سنڌي اهڙن ڪردار سان شيخ اياز جي سٽن ذريعي مخاطب آهي:

تون چئه نه ڪڇان، تون چئه نه لڇان پر توکان هڪڙي ڳالهه پڇان

تون ڪنهن ڪنهن کي خاموش ڪندين، اعلان هزارين مان نه رڳو

اڄ تائين نه سچ تي پهرا پئجي سگهيا آهن ۽ نه ئي سونهن ۽ عشق کي ڪو هڪ ٻئي کان ڌار ڪري سگهيو آهي. اهڙيءَ صورتحال ۾ سرڪش سنڌيءَ کي ڀلا سنڌ کان ڌار ڪرڻ جي ڪوشش ڪهڙا نتيجا ڏيندي. سرڪش کي ته سنڌ جي عشق امر ڪري ڇڏيو آهي ۽ جيڪي امر هوندا آهن، انهن کي جڙتو قسم جي همدرديءَ جي ضرورت ناهي هوندي. سنڌ هر وقت انهن سان گڏ آهي. سرڪش سان سنڌ ڪچهريون ڪري ٿي، سنڌ سرڪش جو اتساهه به آهي ته ڏات به آهي. ثقافت کاتو سرڪش جو علاج ڪرائي سرڪش تي ٿورو نه ڪندي، پر ثقافت کاتي وٽ جيڪو ڪجهه آهي، اهو سنڌ جو آهي ۽ سنڌ سرڪش جي ۽ سرڪش سنڌ جو آهي. تنهنڪري ثقافت کاتي کي اهو نه وسارڻ گهرجي ته سرڪش کي نظرانداز ڪري، دراصل سندس حق تي ڌاڙو هڻڻ جي ڪوشش ڪري رهيو آهي. اسان پنهنجي فورم سي آر ايل ايس طرفان به ثقافت کاتي کي چئي چڪا آهيون ته سرڪش سنڌيءَ جو ترت علاج ڪرايو. جيڪڏهن سنڌ جو ثقافت کاتو سرڪش سنڌيءَ جو علاج ڪرائيندو، ته اهو سرڪش تي سسئي پليجو جو ٿورو ڪو نه هوندو، پر اهو مٿس فرض آهي ته هوءَ سنڌ جي هن ارڏي ۽ هٺيلي شاعر جي سار لهي، ڇاڪاڻ ته وٽس جيڪي وسيلا آهن، اهي سنڌ جا آهن ۽ آئون پهرين ئي چئي چڪو آهيان ته سنڌ سرڪش جي ۽ سرڪش سنڌ جو آهي. تنهنڪري ثقافت کاتي وٽ جيڪي وسيلا آهن، اهي به سرڪش سنڌيءَ جا پنهنجا آهن. خير، سنڌ سان هڪڙو ٻيو الميو ته اهي عقل کان وانجهيل صحافي به آهن، جيڪي سرڪش سنڌيءَ بابت خبر کي فلمي باڪس ۾ ڇاپي، سنڌ کي اهو احساس ڏيارڻ جي ڪوشش ڪري رهيا آهن ته، هن ڌرتيءَ جي حقيقي شعور جي اهميت انهن وٽ ميڊونا، انجلينا جولي ۽ بپاشا باسو جيتري مس آهي. مطلب ته انهن صحافين وٽ شاهه لطيف ڀٽائي، شيخ اياز، استاد بخاري، سرڪش سنڌي ۽ فلمي اداڪارائن ۾ ڪو به فرق ناهي. ڪيڏو نه الميو آهي. اهي ماڻهو يا ته سرڪش سنڌيءَ جهڙن ڏات ڌڻين جي ڪردار کان واقف ناهن ۽ ڄاڻي واڻي سنڌ جي حقيقي شعور کي نظرانداز ڪرڻ جي ڪوشش پيا ڪن. خير سرڪش ته تاريخ جي هر دور ۾ سرڪش ئي رهڻو آهي، پر اهي ڪردار، جيڪي سرڪش سنڌيءَ جهڙن سنڌ دوستن کي روين جا ڏنڀ ڏيڻ جي ڪوشش پيا ڪن، تاريخ ۾ اهي ڪهڙي هنڌ بيهندا، ان جو انتظار لطيف جي ديس کي ضرور رهندو.

Email: yousif_sarang77@yahoo.comyousif_sarang77@yahoo.com

جواب ڇڏيو

لاگ ان ٿيڻ لاءِ هيٺ پنهنجي تفصيل ڀريو يا ڪنهن آئڪان تي ڪلڪ ڪريو:

WordPress.com Logo

توهان پنهنجو WordPress.com اڪائونٽ استعمال ڪندي رايو ڏئي رهيا آهيو. لاگ آئوٽ ڪريو / تبديل ڪريو )

Twitter picture

توهان پنهنجو Twitter اڪائونٽ استعمال ڪندي رايو ڏئي رهيا آهيو. لاگ آئوٽ ڪريو / تبديل ڪريو )

Facebook photo

توهان پنهنجو Facebook اڪائونٽ استعمال ڪندي رايو ڏئي رهيا آهيو. لاگ آئوٽ ڪريو / تبديل ڪريو )

Google+ photo

توهان پنهنجو Google+ اڪائونٽ استعمال ڪندي رايو ڏئي رهيا آهيو. لاگ آئوٽ ڪريو / تبديل ڪريو )

%s سان رابطو پيو ڪري

%d bloggers like this: